Παναγιώτης Ήφαιστος

 

Καθηγητής, Διεθνείς Σχέσεις-Στρατηγικές Σπουδές

 

Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών

 

www.ifestos.edu.gr  -- www.ifestosedu.gr  --  info@ifestosedu.gr  -- info@ifestos.edu.gr

 

 

 

 

Για μετάβαση στην κεντρική σελίδα, άνοιγμα σε άλλο παράθυρο, κλικ εδώ www.ifestos.edu.gr  ή www.ifestosedu.gr

Ανακοίνωση δημοσίευσης βιβλίου Για επιπρόσθετες πληροφορίες βλ. πιο κάτω (και την ιστοσελίδα

των εκδοτών: www.piotita-publishers.gr) 

Παναγιώτης Ήφαιστος

ΟΙ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΩΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ

ΜΕΛΕΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ,

διαδρομή, αντικείμενο, περιεχόμενο και γνωσιολογικό υπόβαθρο.

Εκδόσεις Ποιότητα, Αθήνα 2003, αρ. σελίδων 734

Δεύτερη και Τρίτη έκδοση το 2004 και 2005

 Η τέταρτη αναθεωρημένη και συμπληρωμένη έκδοση αναμένεται την άνοιξη του 2008.

-Σύντομη περιγραφή

-περιεχόμενα (κλικ για μετάβαση)

-περισσότερες πληροφορίες (κλίκ για μετάβαση)

-ευρετήριο επιστημονικών όρων, κύριων

-ονομάτων και εννοιών (κλικ για μετάβαση)

-παράθεση δείγματος του βιβλίου: 2.7. Η θεώρηση του Χέγκελ για το κράτος, οι φυσιοκρατικές θεωρήσεις για το κράτος και ο διαμορφωτικός ρόλος της λαϊκής κυριαρχίας την ύστερη εποχή (σελίδες 220-9 του δημοσιευμένου βιβλίου)

Ηθική κρίση και η διεθνής πολιτική: το έθνος-κράτος ως θεσμός ελευθερίας

και το διεθνές δίκαιο ως κατάκτηση πολιτισμού των διακρατικών σχέσεων.

            Άξονας των αναλύσεων είναι οι βαθύτερες διαμορφωτικές δυνάμεις του εθνικού-κρατικού γίγνεσθαι: από τη μια πλευρά βρίσκονται α) ο θεσμός ελευθερίας του έθνους-κράτους, β) οι διεθνείς θεσμοί και γ) το διεθνές δίκαιο ως αντιηγεμονικές κατακτήσεις του ανθρώπινου πολιτισμού στις διεθνείς σχέσεις, ενώ από την άλλη βρίσκονται τα αίτια πολέμου και κυρίως η άνιση ανάπτυξη, ο ηγεμονισμός και τα κατά καιρούς διεθνιστικά και κοσμοπολίτικα παρακολουθήματά του. Το βιβλίο εισάγει νέα στοιχεία στην ανάλυση των διεθνών σχέσεων, όπως την έννοια του Διεθνούς Δέοντος, την διεθνή ηθική και πλούσιο προβληματισμό ως προς το ποια θα μπορούσε να είναι η βάση ηθικής κρίσης στην διαμόρφωση των αποφάσεων εξωτερικής πολιτικής. Η ανάλυση στο σύνολό της περιστρέφεται γύρω από τις οντολογικού περιεχομένου αξιώσεις συλλογικής ελευθερίας και το γεγονός της Υπαρκτικής ετερότητας των συλλογικών οντοτήτων. Η προσέγγιση είναι ολιστική αντλώντας από όλο το κεκτημένο του κοινωνικού επιστητού: Στη βάση της Θουκυδίδειας παράδοσης και της Κονδύλειας κοινωνικής οντολογίας οικοδομείται ένα σύστημα ιδεών που ολοκληρώνει ζητήματα κοινωνικοπολιτικής οντολογίας των διεθνών σχέσεων, τον ρόλο της ισχύος υπό συνθήκες διεθνούς αναρχίας, τους διεθνούς θεσμούς, το διεθνές δίκαιο, την συλλογική ασφάλεια, τα αίτια πολέμου, τις διεθνείς επεμβάσεις, το θεμελιώδες κοσμοθεωρητικό υπόβαθρο των εθνών-κρατών, τον χαρακτήρα των εθνικών-κρατικών ηθικοκανονιστικών δομών και τον αποσταθεροποιητικό ρόλο των ηγεμονικών ανταγωνισμών. Η ανάλυση περιέχει πλήθος περιπτωσιολογικών θεμελιώσεων από την αρχαιότητα μέχρι και τις μέρες μας, συμπεριλαμβανομένου του πολέμου κατά του Ιράκ το 2003, της κρίσης ταυτότητας στην Ευρώπη λόγω αυτού του πολέμου και του σχεδίου Ανάν.

            Εξετάζοντας τις διαμορφωτικές δυνάμεις του ιστορικού γίγνεσθαι κατεδαφίζονται οι εξομοιωτικοί διεθνιστικοί, κοσμοπολίτικοι και ηγεμονικοί παραλογισμοί. Έτσι, το έθνος-κράτος αναδεικνύεται ως α) θεσμός συλλογικής ελευθερίας, β) θεμέλιο πολιτισμού του διακρατικού βίου και β) καθεστώς ρύθμισης των διεθνών σχέσεων. Συμπληρώνουμε ότι ο συγγραφέας συμπεριλαμβάνει ειδικό κεφάλαιο για τις Ένοπλες Δυνάμεις. Στο κεφάλαιο αυτό, μεταξύ άλλων, εξετάζεται ο ρόλος των Ενόπλων Δυνάμεων στον σύγχρονο κόσμο, η στρατιωτική διπλωματία, το περιεχόμενο των διεθνών σπουδών στις παραγωγικές σχολές, και οι σχέσεις της πολιτικής ηγεσίας με την στρατιωτική ηγεσία σ’ ένα δημοκρατικό κράτος. Βασικό πόρισμα του συγγραφέα είναι πως το έθνος-κράτος συνιστά θεσμό συλλογικής ελευθερίας. Στο βαθμό λοιπόν που υπέρτατος σκοπός κάθε κράτους είναι η διασφάλιση-κατασφάλιση της εσωτερικής και εξωτερικής κυριαρχίας, τουτέστιν της συλλογικής ελευθερίας, τονίζεται η θεμελιώδης σημασία των Ενόπλων Δυνάμεων για την ελευθερία και την ευημερία μιας χώρας.

περιεχόμενα (κλίκ για πρώτη σελίδα)

                                                   KΕΦΑΛΑΙΟ 1

ΟΙ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΩΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ: ΣΧΟΙΝΟΒΑΣΙΑ ΜΕΤΑΞΥ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΑΝΕΚΔΟΤΟΛΟΓΙΑΣ-ΠΡΟΠΑΓΑΝΔΑΣ.

1.1. Μεθοδολογικές-επιστημολογικές πτυχές και η ανάλυση των διεθνών σχέσεων στην Ελλάδα και στο εξωτερικό

 1.1.1. Αντικείμενο και περιεχόμενο των διεθνών σπουδών και αξιολογική ουδετερότητα

1.1.2. Ο χαρακτήρας μιας γνωσιολογικής αποτίμησης των διεθνών σχέσεων

1.1.3. Επιστημονικοί έλεγχοι και κοινωνικοπολιτικό περιβάλλον

1.1.4. Μελέτη των διεθνών σχέσεων: Αναπόφευκτες μεθοδολογικές, επιστημολογικές και βιβλιογραφικές επιλογές

1.2. «Γνώμη» και «γνώση», αισθητά-πνευματικά και η σχέση αιτίων-αιτιωδών σχέσεων και αποτελεσμάτων

1.2.1. Η σημασία του ορθώς και λελογισμένως διανοείσθαι περί τα διεθνή

1.2.2. Καταχρήσεις της επιστημονικής ιδιότητας και «μαγικές» εικόνες της επιστήμης

1.2.3. Αξιολογική ουδευτερότητα και οι θουκυδίδειες παραδοχές των διεθνών σχέσεων

1.3. Γνωστικές δομές, θεμέλια της επιστημονικής μελέτης των διεθνών σχέσεων

1.3.1. Οροθέτηση-οριοθέτηση του διεθνολογικού πεδίου ως είδους πολιτικής φιλοσοφίας των διεθνών σχέσεων

1.3.2. Διαφορές και ομοιότητες της πολιτικής φιλοσοφίας με την πολιτική φιλοσοφία των διεθνών σχέσεων

1.3.3. Διεθνείς Ηθικοκανονιστικές δομές: «κοινότητα κρατών» ή «διεθνής κοινωνία»

1.3.4. Επιστημονικές προσεγγίσεις και προγράμματα σπουδών των πανεπιστημίων: Ευθύγραμμη φαινομενολογία ή θεωρία;

1.4. Η θεμελιώδης διάκριση ενδοκρατικής τάξης-δικαιοσύνης και διακρατικής τάξης και οι μαγικές εικόνες των αξιώσεων εξομοιωτικών αλλαγών

1.4.1. Διακρατικό-ενδοκρατικό επίπεδο και η ερμηνευτική αξία των διεθνολογικών αναλύσεων

1.4.2. Επιστημονική οχλαγωγία, επιμιξίες σχολών σκέψης και επιστημονικά σφάλματα

1.4.3. Μαγικές και γενοκτονικές θεωρήσεις των διεθνών σχέσεων

1.4.4. Άσκηση βίας, κοινωνική νομιμοποίηση και οι διαφορές ενδοκρατικής και διακρατικής τάξης

1.4.5. Κοινωνική Ετερότητα, η τυπική λογική κάθε ορθολογισμού και ο πόλεμος 

                                                  ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2

ΗΘΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΥΠΟ ΤΟ ΠΡΙΣΜΑ ΤΗΣ ΥΠΑΡΚΤΙΚΗΣ ΕΤΕΡΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΩΝ, ΤΗΣ ΟΝΤΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΑΞΙΩΣΗΣ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΙΤΙΩΝ ΠΟΛΕΜΟΥ

2.1. Η αξίωση ελευθερίας ως οντολογική κατηγορία, η αναζήτηση ηθικών κριτηρίων, οι πιθανές οριοθετήσεις του Διεθνούς Δέοντος και τα αίτια πολέμου

2.1.1. Επιστήμη και αξιολογική ελευθερία: η αναζήτηση σκοπών και ηθικών κριτηρίων εξωτερικής πολιτικής και τα αίτια πολέμου

2.1.2. Η γένεση της αξίωσης συλλογικής ελευθερίας, η υφή της και ο εννοιολογικός προσδιορισμός της και η εκδήλωσή της

2.1.3. Συλλογική ελευθερία και εθνική ανεξαρτησία ως οντολογικές κατηγορίες: συγκρίσεις των δύο επιπέδων, το νόημα των θεμελιωδών αρχών του διεθνούς δικαίου και η σχετικοποίηση των αξιών

2.1.4. Η συνύφανση Όντος και Δέοντος

2.1.5. Ηθικά κριτήρια και κοινωνικοπολιτικός κατακερματισμός: Κοινότητα κρατών ή παγκόσμια κοινότητα

2.1.6. Άσκηση βίας, κοινωνικά προσδιορισμένοι σκοποί και η διαλεκτική σχέση ηθικοκανονιστικού κατακερματισμού και αιτίων πολέμου

2.1.7. Οντολογικά θεμελιωμένα ηθικά κριτήρια, επιστημονική μελέτη των διεθνών σχέσεων, οι αντίπαλοί της και η έννοια του φασισμού στις διεθνείς σχέσεις  

2.2. Συλλογική-πολιτική ηθική σε ενδοκρατικό και διακρατικό επίπεδο και η διεθνολογική κατάρτιση

2.2.1. Η διαλεκτική σχέση των ηθικών κρίσεων ενδοκρατικά και διακρατικά

2.2.2. Πώς θα ήταν ένας κόσμος δίχως αίτια πολέμου και το περιεχόμενο των διεθνολογικών σπουδών

2.2.3. Ποιοτικές βαθμίδες, τα προγράμματα σπουδών των πανεπιστημίων και οι δεοντολογικές βάσεις των διεθνών σπουδών

2.3. Η διαλεκτική σχέση ατομικής-συλλογικής ηθικής, Διεθνούς Δέοντος και της κοινωνικής δομής του κόσμου

2.3.1. Ατομική-συλλογική ηθική και τα ηθικοπρακτικά ζητήματα της διεθνούς ή εναλλακτικά παγκόσμιας πολιτικής οργάνωσης

2.3.2. Διεθνιστικές-κοσμοπολίτικες αξιώσεις και το ζήτημα της συμμόρφωσης

2.4. Ηθική κρίση στη βάση της Υπαρκτικής ετερότητας και της ελευθερίας ή στη βάση της εξάλειψης της ετερότητας και της ελευθερίας;

2.4.1. Οι αναδιανεμητικές λειτουργίες της ισχύος στο διεθνές σύστημα

2.4.2. Τα αίτια των επιστημονικών σφαλμάτων και η πανεπιστημιακού επιπέδου διεθνολογική παιδεία

2.5. Κοινωνική ετερότητα και αξίωση ελευθερίας ως διαμορφωτικές οντολογικές κατηγορίες. Ηθική κρίση και το Διεθνές Δέον

2.5.1. Έσχατες οντολογικές θεμελιώσεις της διεθνολογικής σκέψης, περιορισμοί και προβλήματα

2.5.2. Διεθνές Δέον και πιθανές οντολογικές θεμελιώσεις

2.6. Ο καταστατικός χαρακτήρας των αξιώσεων ελευθερίας: Ισχύς και αποφάσεις στο μέτωπο των αξιώσεων ελευθερίας-ανεξαρτησίας

2.6.1. Το ηθικοκανιστικό γίγνεσθαι των εθνικών-κρατικών συστημάτων τάξης-δικαιοσύνης και οι διεθνείς κανονιστικές δομές

2.6.2. Οι συνέπειες του εθνικού-κρατικού γίγνεσθαι, τα αίτια πολέμου, αυτοσυντήρηση και το διεθνές δίκαιο: εξορκισμός ή αντιμετώπιση των αιτίων πολέμου;

2.6.3. Ο καταστατικός χαρακτήρας των οντολογικά θεμελιωμένων αξιώσεων συλλογικής ελευθερίας-κυριαρχίας

2.7. Η θεώρηση του Χέγκελ για το κράτος, οι φυσιοκρατικές θεωρήσεις για το κράτος και ο διαμορφωτικός ρόλος της λαϊκής κυριαρχίας την ύστερη εποχή

                                                      ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3

ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΒΑΘΥΤΕΡΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΤΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΓΙΓΝΕΣΘΑΙ

3.1. Ανάλυση των διεθνών σχέσεων, ιστορικές ηθικοκανονιστικές δομές του κόσμου και οι βαθύτερες διαμορφωτικές δυνάμεις του ιστορικού γίγνεσθαι

3.1.1. Εισαγωγή: Υπαρκτική κοινωνική ετερότητα, αξιώσεις συλλογικής ελευθερίας στον τόπο και στον χρόνο και τα αίτια πολέμου

3.1.2. Αξιώσεις συλλογικής ελευθερίας, ηθικά κριτήρια και το ιστορικό κοινωνικοπολιτικό γίγνεσθαι

3.1.3. Ηθικοκανονιστική διαμόρφωση του κόσμου: Πόλη-Κράτος versus διεθνισμός-κοσμοπολιτισμός

3.2. Αξιώσεις πολιτικής κυριαρχίας και διεθνείς σχέσεις στην αρχαιότητα

3.3. Διεθνείς σχέσεις την κλασική εποχή και η διαπάλη συλλογικής ελευθερίας-ηγεμονισμού ως διαμορφωτικές δυνάμεις του ιστορικού γίγνεσθαι

3.3.1. Ο χαρακτήρας του συστήματος των Πόλεων και ο Πελοποννησιακός Πόλεμος

3.3.2. Πολιτική κυριαρχία-ανεξαρτησία και συλλογική ελευθερία στην κλασική εποχή

3.2.3. Διεθνείς θεσμοί και ανεξαρτησία-κυριαρχία την κλασική εποχή

3.2.4. Μέσα και προσεγγίσεις κατασφάλισης της συλλογικής ελευθερίας στην κλασική εποχή

3.2.5. Ο θεμελιώδης αντιηγεμονικός χαρακτήρας των αξιώσεων ελευθερίας και το κλασικό «ιδεώδες της ανεξαρτησίας»

3.4. Η διαδρομή της διαπάλης αξιώσεων ελευθερίας και ηγεμονισμού-διεθνισμού μέχρι και την ίδρυση του έθνους-κράτους ως θεσμού συλλογικής ελευθερίας τα νεότερα χρόνια

3.4.1. Η μακραίωνη καταστολή της συλλογικής ελευθερίας: ηγεμονισμοί, διεθνισμοί, αυτοκρατορικές αξιώσεις

3.4.2. Συγκεχυμένες και αντιφατικές αμφιταλαντεύσεις στην ιστορική φάση των προσπαθειών δημιουργίας θεσμών συλλογικής ασφάλειας ως θεσμών κατασφάλισης της πολιτικής κυριαρχίας

3.4.3. Στις συμπληγάδες των μεγάλων αποφάσεων: Κατευνασμός ή ελευθερία

3.4.4. Η αντιθετική σχέση παγκόσμιας ενότητας και κατακερματισμού στη βάση των αξιώσεων ελευθερίας

                                                 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4

ΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΕΙΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΑΜΦΙΤΑΛΑΝΤΕΥΣΕΙΣ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ

4.1. Το αυτοτροφοδοτούμενο σύστημα επιστημονικής παρακμής των διεθνολογικών σπουδών

 4..2. Η διαίρεση ανάμεσα στους φιλοσοφικά σκεπτόμενους νομικούς και τους διεθνολογικά σκεπτόμενους φιλοσόφους και η εξέλιξη της διεθνολογικής σκέψης

4.3. Η δυναμική της ακάθεκτης οντολογικής διαμόρφωσης του εθνικού-κρατικού κοινωνικοπολιτικού γεγονότος και οι αμφιταλαντεύσεις στο ιστορικό μεταίχμιο της νεότερης με την ύστερη εποχή

 4.4. Το θεμελιώδες υπόβαθρο κάθε κοινωνίας, τα κοινωνικοπολιτικά εποικοδομήματα και η ανάλυση των διεθνών σχέσεων

                                                  ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5

ΔΙΑΔΡΟΜΗ, ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΑΠΟΚΡΥΣΤΑΛΛΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ

5.1. Θεμελιώδες επιστημονικό υπόβαθρο και θεωρητικά εποικοδομήματα

5.1.1 Το γνωσιολογικό του Παραδοσιακού Παραδείγματος και η ανάπτυξη της επιστημονικής μελέτης των διεθνών σχέσεων

.2. Τα τρία θεωρητικά εποικοδομήματα του Παραδοσιακού Παραδείγματος: Παγκόσμια Κυβέρνηση, συλλογική ασφάλεια και ισορροπία δυνάμεων

5.2.1 Η θεωρία της Παγκόσμιας κυβέρνησης, ο Καντ και ο John Rawls

5.2.2. Η θεωρία ισορροπίας δυνάμεων, οι ρεαλιστικές θεωρίες και οι αντίπαλοί τους

5.2.3. Θεωρία της συλλογικής ασφάλειας και οι παρανοήσεις ημιμαθών διεθνολόγων

5.2.4. Το Παραδοσιακό Παράδειγμα στη φάση της ύστερης ανάπτυξής του και θεμελιώδεις θεωρήσεις της θεωρίας διεθνών σχέσεων

5.2.4.1. Θεμελιακές αναλύσεις και εκτρωματικές προεκτάσεις τους

5.2.4.2. Βασικές πτυχές των ρεαλιστικών θεωριών: Αναρχία, θεσμοί, δίκαιο και εθνικές στρατηγικές

5.2.4.3. Η ανθρώπινη φύση και ο ρόλος της εθνικής-κρατικής δομής

5.2.4.4. Η ερμηνευτική σημασία της μαρτυρούμενης  διυποκειμενικής

διακρατικής εμπρειρίας

5.2.5. Περιδιάβαση στον πυρήνα των θουκυδίδειων παραδοχών και του επιστημονικού στοχασμού περί τα διεθνή

                                             ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6

Η ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΤΩΦΛΙ ΤΟΥ 21ου ΑΙΩΝΑ: ΣΤΑΘΕΡΑ ΚΑΙ ΑΣΤΑΘΗ ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΜΑΤΑ

6. 1. Επιστημονική μελέτη των διεθνών σχέσεων, η περιρρέουσα ιδεολογικοπολιτική ατμόσφαιρα και τα ρευστά πολιτικοστρατηγικά συμφέροντα

6.2. Εφήμερες και μονιμότερες παρουσίες στο πεδίο των διεθνολογικών αναλύσεων: Η συζήτηση στο εσωτερικό των φιλελεύθερων θεωριών και το χάος των κατηγοριοποιήσεων και των ταξινομήσεων

6.2.1. Ποιος είναι τελικά φιλελεύθερος; Ο Robert Keohane ή ο John Rawls;

6.2.2. Αυθαίρετες επιστημονικοφανείς «σχολές σκέψης» εφήμερων, ασήμαντων και ιδεολογικοποιημένων επίπλαστων θεωρητικών κατασκευών

6.3. Η συντριβή της νεοφιλελεύθερης θεωρίας στον στίβο των επιστημονικών συζητήσεων και οι διεθνείς σπουδές σε λιγότερο ισχυρά κράτη

6.4. Δημοκρατία και Πόλεμος πριν από Το Δίκαιο των Λαών του John Rawls

6.4.1. Οι πολιτικές, διεθνοπολιτικές και ιδεολογικοπολιτικές προεκτάσεις της συζήτησης «δημοκρατία και πόλεμος» και ο πόλεμος κατά του Ιράκ το 2003

6.4.2. Οι δημοκρατίες που μπορούν να πολεμούν τους άλλους

6.5. Η θεωρία διεθνών σχέσεων τραβάει το δρόμο της και η φιλελεύθερη θεωρία διστάζει στο σταυροδρόμι

6.5.1. Φυγόκεντρες τάσεις πριν από τον John Rawls, οι αναλύσεις σε στοχαστικά υπανάπτυκτες κοινότητες και ερωτήματα για τις διεθνολογικές σπουδές στην Ελλάδα

6.6 Η παρέμβαση του Rawls και η διεύρυνση του γνωστικού πεδίου της επιστημονικής μελέτης των διεθνών σχέσεων

6.6.1. Η βάση της διεθνολογικής σκέψης του Rawls και το άδηλο οντολογικό της θεμέλιο

6.6.2. Διεθνής διανεμητική δικαιοσύνη ή διεθνής ηγεμονική αυθαιρεσία;

6.6.3. Το Δίκαιο των Λαών και η διεθνής δικαιοσύνη: σχοινοβασία στα σύνορα διεθνούς-διακρατικής δικαιοσύνης και διεθνούς τάξης

6.6.4. Η ρεαλιστική ουτοπία του Rawls: Σχοινοβασία μεταξύ του ιδεατού και του πιθανώς εφικτού

                                                      ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7

Η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

7.1. Επιστημονικά, λογικά και πολιτικά σφάλματα στις εκτιμήσεις των μετασχηματισμών του διεθνούς συστήματος

 7.2. Ο ασυμβίβαστος χαρακτήρας των εκατέρωθεν παραδοχών της θεωρίας διεθνών σχέσεων και οι ηθικοπρακτικές προεκτάσεις αυτής της συζήτησης στο θέμα των διεθνών επεμβάσεων

7.3. Ο «παράνομος» και ανήθικος χαρακτήρας της άσκησης ηγεμονικής βίας στις διεθνείς σχέσεις και η διαφορά μεταξύ μιας διεθνολογικής και μιας νομοτεχνικής θεώρησης του διεθνούς δικαίου

7.3.1. Διάκριση μεταξύ αιτίων πολέμου ποικίλων βαθμίδων και αντιμετώπισή τους: Επίλυση διαφορών, διεθνές δίκαιο, ισχύς και αναρχία-κυριαρχία

7.3.2. Επέμβαση στο Ιράκ τον Μάρτιο του 2003, νομικοτεχνικές ερμηνείες των διεθνών θεσμών  και οι πολιτικές όψεις των διεθνών θεσμών και του διεθνούς δικαίου

7.3.3. Η «Επέμβαση» στο επίπεδο της διεθνολογικής τσαρλατανιάς και «οι ιδεολογικές πεποιθήσεις σε λιγότερο ισχυρά κράτη ή ηττημένες πολιτείες»

7.3.4. Η ελληνική εκδοχή του θεωρήματος περί δημοκρατίας και πολέμου ή το παραλήρημα ασχετοσύνης και επιστημονικής αυθαιρεσίας

7.3.5. Άσκηση βίας στις διεθνείς σχέσεις: Σκοποί, μέσα και αίτια πολέμου, το έθνος-κράτος και οι διεθνείς θεσμοί

7.4. Ενδοκρατική-διακρατική ηθικοκανονιστική τάξη, η μελέτη των αιτίων πολέμου και οι διεθνολογικές σπουδές

7.5. Μερικά (μεγάλα) προβλήματα δόμησης της επιστημονικής μελέτης των διεθνών σχέσεων

7.6. Σχεδίασμα συγκρίσεων, συναρτήσεων και αποκρυσταλλωμένων εκτιμήσεων

7.6.1. Διακεκριμένοι και σημαίνοντες στοχαστές και η επιστημονική μελέτη των διεθνών σχέσεων

7.6.2. Συγκρίσεις και συναρτήσεις της παρούσης ανάλυσης με το θεωρητικό κεκτημένο των διεθνών σχέσεων

7.7. Σχηματική περιγραφή (κεφαλαίων 2-6): Οντολογικά διαμορφωμένες θεμελιώδεις κοσμοθεωρητικές δομές και τα κοινωνικοπολιτικά (εθνικά-κρατικά) εποικοδομήματά τους

7.7.1 Σχεδίασμα κοσμοθεωρητικών και κοινωνικοπολιτικών διαμορφώσεων

7.7.2. Αποκρυσταλλωμένα συμπεράσματα για τις θεμελιώδεις δομές και τα αξιολογικά ουδέτερα θεωρητικά εποικοδομήματα των ρεαλιστικών θεωριών

7.7.3. Σχεδίασμα θεμελιωδών ηθικών κριτηρίων εξωτερικής πολιτικής

7.7.4. Σχεδίασμα συμπερασμάτων «οικουμενικών “αξιακών” προεκτάσεων»

                                                      ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΣΠΟΥΔΕΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟΥ ΕΠΙΠΕΔΟΥ. ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΕΚΛΟΓΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΠΟΥΔΩΝ: ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΚΑΙ Η ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΕ ΟΛΙΣΘΗΡΟ ΕΔΑΦΟΣ

8.1. Πανεπιστημιακού επιπέδου διεθνείς σπουδές και η επαγγελματική και κοινωνική χρησιμότητά τους

8.2. Διεθνείς σπουδές πανεπιστημιακού επιπέδου: Αντικείμενο και περιεχόμενο και σχεδίασμα ενός επιστημονικά περιεκτικού προγράμματος σπουδών

8.3. Ολισθηρά γνωστικά πεδία: Νομικές σπουδές, στρατηγικές σπουδές, ιστορικές σπουδές και ευρωπαϊκές σπουδές

8.3.1. Ιδιομορφίες και ιδιαιτερότητες των διεθνών σπουδών

8.3.2. Διεθνείς σχέσεις και νομική ανάλυση

8.3.3. Στρατηγική ανάλυση και οι αντίπαλοί της

8.3.4. Ιστορική ανάλυση σε ολισθηρό έδαφος

8.3.5. Ευρωπαϊκές σπουδές

8.4. Δομή, περιεχόμενο, εκλογές καθηγητών και η κοινωνική χρησιμότητα ενός πανεπιστημιακού τμήματος διεθνών σπουδών

8.4.1. Διεθνολογικές σπουδές: Επιστημονική δομή, εκλογές καθηγητών και εγγενή προβλήματα σύμφυτα του χαρακτήρα της διεθνολογικής ανάλυσης

8.4.2. Η υπέρτατη σημασία των αξιοκρατικών κρίσεων καθηγητών στον κλάδο των διεθνών σπουδών και τα νεοεισερχόμενα στελέχη των διεθνών σπουδών

8.5. Επίπεδο σπουδών, κοινωνικές πτυχές της πανεπιστημιακής μόρφωσης και ο φοιτητικός συνδικαλισμός

 8.6. Προδιαγραφές και προϋποθέσεις διδακτορικών διατριβών και μεταπτυχιακές σπουδές σε πανεπιστήμια του εξωτερικού

                                                         ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΕΝΟΠΛΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΣΤΟΝ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΣΠΟΥΔΕΣ

9.1. Εθνική ασφάλεια, Ένοπλες Δυνάμεις και συλλογική ελευθερία

9.2. Στρατιωτική διπλωματία, θέση, ρόλος και αποστολές στη σύγχρονη διεθνή πολιτική

9.3. Παραγωγικές Σχολές των Ενόπλων Δυνάμεων

9.4. Περιεχόμενο σπουδών στις Ένοπλες Δυνάμεις

9.5. Ενδεικτικές θεματικές ενός προγράμματος σπουδών για σκοπούς διδασκαλίας των διεθνών σχέσεων και συγγραφής μελετών

Βιβλιογραφία

Ευρετήριο ελληνικών επιστημονικών όρων, κυρίων ονομάτων και εννοιών

Ευρετήριο ξένων επιστημονικών όρων, κυρίων ονομάτων και εννοιών

ΠΙΝΑΚΑΣ 1. Σχηματική προβολή της μορφής και της οργανωτικής δομής του διεθνούς συστήματος

ΠΙΝΑΚΑΣ 2. Ηθική κρίση και διεθνής πολιτική: το έθνος-κράτος ως θεσμός ελευθερίας

ΠΙΝΑΚΑΣ 3. Θεωρία διεθνών σχέσεων

ΠΙΝΑΚΑΣ 4. Θεωρία διεθνών σχέσεων. Παραδοσιακό παράδειγμα

ΠΙΝΑΚΑΣ 5. Βασικές και αλληλοεξαρτώμενες ερμηνευτικές διατυπώσεις των αξιολογικά ελεύθερων ρεαλιστικών θεωριών

ΠΙΝΑΚΑΣ 6. Κατηγοριοποιήσεις στα εισαγωγικά κείμενα διεθνών σχέσεων

ΠΙΝΑΚΑΣ 7. Θεωρία διεθνών σχέσεων. Σχεδίασμα γνωστικών και θεματικών προσανατολισμών

ΠΙΝΑΚΑΣ 8. Διδακτορικά

ΠΙΝΑΚΑΣ 9. Έννοια εθνικού συμφέροντος στις διεθνείς σχέσεις και Ένοπλες Δυνάμεις  

μερικές ακόμη πληροφορίες (κλίκ για πρώτη σελίδα)

Περαιτέρω πληροφορίες για το βιβλίο μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα  των εκδοτών www.piotita-publishers.gr. Η κυκλοφορία του βιβλίου καθυστέρησε κατά ένα περίπου μήνα για να ενσωματωθούν πλήρως περιπτωσιολογικές αναφορές στον πόλεμο του Ιράκ του Μαρτίου 2003 και μερικώς μόνο στις εξελίξεις περί το Κυπριακό.

Η μελέτη αυτή είναι αυστηρά αξιολογικά ουδέτερη, χωρίς αυτό βεβαίως να σημαίνει πως δεν στηλιτεύονται με σκόπιμη οξύτητα εκείνες οι διεθνολογικές τσαρλατανιές που είναι εχθρικές στην επιστημονική μελέτη των διεθνών σχέσεων. Βασική κριτική εξάλλου της ανάλυσης του βιβλίου αυτού είναι το γεγονός πως πολλές πλέον αναλύσεις –ακόμη και ανάμεσα σε νεότερα στελέχη των διεθνών σπουδών– διολισθαίνουν στο βούρκο των ακαδημαϊκά μεταμφιεσμένων προπαγανδιστικών ιδεολογικοπολιτικών εκλογικεύσεων.

Τεράστιες επενδύσεις στις διεθνείς σπουδές, ενδεχομένως χωρίς αντίκρισμα

Κανείς πρέπει να διακρίνει μεταξύ γνώμης και γνώσης. Γνώση σ’ όλες τις επιστήμες συνδέεται με την θεωρητική κατάρτιση. Όσοι μεταμφιεσμένοι ακαδημαϊκοί παριστάνουν τους διεθνολόγους και ταυτόχρονα παρακάμπτουν το θεωρητικό κεκτημένο για να εκφράζουν προπαγανδιστικές γνώμες που στηρίζουν ιδεολογικοπολιτικές εκλογικεύσεις το μόνο που επιτυγχάνουν είναι η αποδυνάμωση ή ο μηδενισμός των προσπαθειών επιστημονικής μελέτης των διεθνών σχέσεων. Έτσι, ενώ η κοινωνία τους εμπιστεύεται σπάνιους πόρους με σκοπό να καλλιεργήσουν την επιστήμη οι δραστηριότητές τους είναι πρωτίστως πολιτικές και προπαγανδιστικές. Η ανάλυση διεθνών σχέσεων, όμως, υπόκειται τις συνέπειες και ενός άλλου φαινομένου: Πληθώρα ακαδημαϊκών –συχνά εξαίρετων επιστημόνων, όταν ενασχολούνται με το δικό τους γνωστικό αντικείμενο– επιδίδονται σε ανάλυση των διεθνών σχέσεων χωρίς να επιδεικνύουν τον παραμικρό σεβασμό στο διεθνολογικό επιστητό. Η κατάσταση αυτή γίνεται ανεξέλεγκτη εάν και όταν μη διεθνολογικά πανεπιστημιακά τμήματα των κοινωνικών επιστημών προκηρύσσουν θέσεις διδακτικού προσωπικού σε γνωστικά αντικείμενα που αφορούν την επιστημονική ανάλυση των διεθνών σχέσεων χωρίς όμως να πληρούνται, στο επίπεδο του ορισμού των μαθημάτων ή στο επίπεδο της διδασκαλίας, οι αναγκαίες και μη εξαιρετέες επιστημονικές προδιαγραφές του θεωρητικού κεκτημένου των διεθνών σχέσεων. Στην Ελλάδα, υπενθυμίζεται, πριν από ενάμιση περίπου δεκαετία άρχισε η επιστημονική μελέτη των διεθνών σχέσεων με πρωτοπόρους τους Γ.Κ. Τενεκίδη και τον Δημήτρη Κώνστα. Στη συνέχεια ιδρύθηκαν πολλά ανεξάρτητα πανεπιστημιακά τμήματα διεθνών σπουδών ενώ πολλά τμήματα των κοινωνικών επιστημών συχνά προκηρύσσουν θέσεις για τη διδασκαλία μαθημάτων διεθνών σχέσεων. Τονίζεται πως για τον σκοπό αυτό η επένδυση της κοινωνίας είναι δισεκατομμύρια δραχμές με προσδοκία υποθέτω όχι την ανάπτυξη της επιστημονικής τσαρλατανιάς αλλά της επιστημονικής μελέτης των διεθνών σχέσεων.        

Η παρούσα δημοσίευση δεν θα είχε γίνει εάν δεν ο υποφαινόμενος δεν πίστευε πως εισάγει νέα στοιχεία στις ήδη δημοσιευμένες εργασίες, δικές του και άλλων. Μετά από τρις περίπου δεκαετίες ενασχόλησης με το θέμα αυτό, σκοπός είναι μια «συνολική αποτίμηση» του γνωστικού πεδίου των διεθνών σχέσεων και η δημιουργία μιας πλατφόρμας θεωρητικού προβληματισμού που αφορά όποιον ενδιαφέρεται για τα στοιχειώδη, ουσιώδη και θεμελιώδη περί τα διεθνή. Η ανάλυση αυτή συνιστάται όλως ιδιαιτέρως σε μέλη εκλεκτορικών σωμάτων άλλων κλάδων του κοινωνικού επιστητού των οποίων οι συνελεύσεις συχνά προκηρύσσουν θέσεις μελών ΔΕΠ για διδασκαλία μαθημάτων διεθνών σχέσεων. Στο κεφάλαιο 8 του βιβλίου δίνονται νομίζω πληθώρα πληροφοριών για το ζήτημα των κρίσεων νέων διεθνολόγων αλλά επιπλέον στηλιτεύεται το επιστημονικά απαράδεκτο φαινόμενο του μετρήματος παραπομπών με… αριθμομηχανές αντί να κρίνεται το καθαυτό επιστημονικό περιεχόμενο ενός κειμένου. Κάθε εκλεκτορικό σώμα, υποστηρίζεται, επιβάλλεται να είναι επιστημονικά αρμόδιο: Τα μέλη των εκλεκτορικών σωμάτων απαιτείται να έχουν αυτοδύναμες επιστημονικές δεξιότητες εκτίμησης της καθαυτό επιστημονικής υπόστασης ενός κειμένου και όχι να κρίνουν με βάση την γλώσσα στην οποία είναι γραμμένο ή με βάση άσχετες παραπομπές μεταξύ ομοϊδεατών και ιδεολογικοπολιτικά συγγενών. Η θέση που υιοθετείται –με την οποία εκτιμάται πως δύσκολα θα διαφωνήσουν άλλοι συνάδελφοι του κοινωνικών επιστημών– είναι πως επιστήμη διεθνών σχέσεων δεν υπάρχει χωρίς βάσιμη θεωρία διεθνών σχέσεων. Δεν είναι δυνατό, υποστηρίζεται, να επενδύονται τεράστια ποσά στην δημιουργία τμημάτων διεθνών σπουδών και αυτό να σημαίνει δεκάδες άτομα που θα εκφέρουν κανονιστικά προσανατολισμένες ασυνάρτητες γνώμες χωρίς θεωρητικό θεμέλιο. Και όμως, προς αυτή ακριβώς την κατεύθυνση είναι που διολισθαίνουν οι διεθνείς σπουδές…   

Αντι-ηγεμονική θεμελίωση του έθνους-κράτους ως θεσμού ελευθερίας

Ο πυρήνας του προβληματισμού της νέας στοχαστικής προσπάθειας είναι η θεμελίωση κοσμοθεωρητικά και κοινωνικοπολιτικά προσδιορισμένων κριτηρίων εξωτερικής πολιτικής. Έτσι, εισάγεται η έννοια του Διεθνούς Δέοντος ως κριτήριο ηθικής κρίσης περί τα διεθνή. Τα νέα στοιχεία που εκτιμούμε ότι εισάγονται αφορούν αυτό που θα μπορούσε να ονομαστεί κοινωνικοπολιτική οντολογία των διεθνών σχέσεων. Πιο συγκεκριμένα η μελέτη της διαχρονικής διευποκειμενικής εμπειρίας μαρτυρεί πως οι δύο σημαντικοί διαμορφωτικοί παράγοντες του ιστορικού εθνικού-κρατικού γίγνεσθαι είναι η Υπαρκτική κοινωνική ετερότητα και οι αξιώσεις συλλογικής ελευθερίας-κυριαρχίας. Αμφότερα είναι οντολογικού περιεχομένου. Ιστορικά, μαρτυρείτε η συντριβή των αυτοκρατορικών σχεδίων και των διεθνιστικών-κοσμοπολίτικων και/ή ηγεμονικών αξιώσεων και η επικράτηση των εθνικών-κρατικών αξιώσεων ελευθερίας. Αυτό το ιστορικό κοινωνικοπολιτικό γεγονός ενέχει ένα τριπλό αποτέλεσμα βαθύτατων προεκτάσεων: 1ον) Ο θεσμός του έθνους-κράτους είναι ο θεσμός συλλογικής ελευθερίας των κοινωνιών που κατέκτησαν την πολιτική τους κυριαρχία, 2ον) το καθεστώς διεθνών σχέσεων είναι η εσωτερική-εξωτερική κυριαρχία και 3ον) οι αρχές λειτουργίες του διεθνούς συστήματος είναι οι θεμελιώδεις αρχές του διεθνούς δικαίου περί διακρατικής ισοτιμίας, μη επέμβασης και εσωτερικής αυτοδιάθεσης που ενσαρκώνουν αυτό το καθεστώς. Όμως, μεταξύ της διεθνούς ειρήνης-σταθερότητας και της εφαρμογής του διεθνούς του διεθνούς δικαίου παρεμβάλλονται τα αίτια πολέμου. Έτσι, αίτια πολέμου, διεθνές δίκαιο και η φιλοσοφική έννοια της ελευθερίας εξετάζονται συνδυαστικά υπό το πρίσμα της διαχρονικής διυποκειμενικής εμπειρίας με σκοπό να φωτιστούν τα πραγματικά διλήμματα και τα πραγματικά προβλήματα των διεθνών σχέσεων.  

            Το σύστημα ιδεών που αναπτύσσεται περιστρέφεται γύρω από τρις άξονες: την ελευθερία, τους κοινωνικοπολιτικά προσδιορισμένους σκοπούς ενός έκαστου έθνους-κράτους και το αξιόπιστο επιστημονικό κεκτημένο της θεωρίας διεθνών σχέσεων για τα αίτια πολέμου. Οι αξιώσεις συλλογικής ελευθερίας στη βάση της Υπαρκτικής ετερότητας και ετερονομίας κάθε κοινωνίας προκάλεσαν αγώνες ελευθερίας και κυρίαρχα κράτη εντός των οποίων κάθε λαός αναπτύσσει τον συλλογικό κατ’ αλήθειαν βίο. Έτσι, στην πορεία του ιστορικού γίγνεσθαι κάθε έθνος-κράτος αφενός έχει προικιστεί με ένα θεμελιώδες κοσμοθεωρητικό και κοσμολογικό υπόβαθρο απόρροια των αγώνων ελευθερίας-ανεξαρτησίας και αφετέρου πάνω σ’ αυτό οικοδόμησε το συμβατό με αυτό το υπόβαθρο κοινωνικοπολιτικό σύστημα. Αυτήν την κοινωνική ετερότητα και ετερονομία αμφισβητούν κατά καιρούς παράλογα διεθνιστικά και κοσμοπολίτικα δόγματα τα οποία όμως συγκρούονται και συντρίβονται πάνω στις αξιώσεις συλλογικής ελευθερίας και εθνικής κυριαρχίας-ανεξαρτησίας.

Υπό αυτή την πιο πάνω έννοια η εθνική-κρατική κυριαρχία είναι θεσμός ελευθερίας ο οποίος αφενός προσφέρει την δυνατότητα σε κάθε κοινωνία να είναι συλλογικά ελεύθερη προσδιορίζοντας το δικό της κοινωνικοπολιτικό σύστημα και αφετέρου να ρυθμίζει τις συναλλαγές της με τις υπόλοιπες κοινωνίες. Αυτά τα κοσμοθεωρητικά και κοινωνικοπολιτικά γεγονότα ενσαρκώνονται στις θεμελιώδεις αρχές του διεθνούς δικαίου περί διακρατικής ισοτιμίας, μη επέμβασης και δικαιώματος εσωτερικής αυτοδιάθεσης κάθε κυρίαρχου κράτους. Αυτές οι πτυχές, όμως, αφορούν την μια πλευρά του διεθνούς συστήματος. Η άλλη πλευρά του ίδιου νομίσματος είναι τα αίτια πολέμου. Συντομογραφικά, τα αίτια πολέμου αναφέρονται μεταξύ άλλων στους ηγεμονικούς ανταγωνισμούς, στην άνιση ανάπτυξη, στις επαναστατικά δόγματα (διεθνιστικό κομμουνισμό, διεθνιστικό φιλελευθερισμό, ναζισμό και όλα τα υπόλοιπα εξομοιωτικά δόγματα τα οποία η ανάλυση ορίζει ως «φασισμό των διεθνών σχέσεων» ίδιο των ηγεμονικών και αναθεωρητικών κρατών και των νεροκουβαλητών τους στα μικρότερα κράτη).  

Παρακμιακά φαινόμενα και διεθνείς σπουδές

Χωρίς αναστολές, χωρίς συμβιβασμούς και ενάντια στη συμβατική σοφία που θέλει «όλες τις γνώμες –ακόμη και τις προπαγανδιστικές κραυγές– να ακούονται», κατεδαφίζει την διεθνολογική τσαρλατανιά και άλλα φαινόμενα που εμποδίζουν την επιστημονική ανάπτυξη των διεθνών σπουδών. Έτσι, στηλιτεύονται με οξύτητα, μεταξύ άλλων, γνωστά σε όλους μας παρακμιακά φαινόμενα που αφορούν α) τις διαδικασίες εκλογών μελών ΔΕΠ στα πανεπιστήμια εάν και όταν ενδεχομένως αναπαράγουν φαύλο κύκλο ημιμάθειας, β) τις ανεκδοτολογικές βιβλιοκριτικές δημοσιογραφικού χαρακτήρα που εξαθλιώνουν τον στοχασμό, γ) την άναρχη δημιουργία διεθνολογικών τμημάτων ή εδρών διεθνών σχέσεων χωρίς να συνεκτιμούνται επαρκώς αναγκαία και μη εξαιρετέα επιστημονικά και επιστημολογικά κριτήρια, δ) τις κρίσεις στις οποίες χρησιμοποιούνται… αριθμομηχανές για να μετρούνται επιστημονικά ανυπόστατες παραπομπές στα υποβαλλόμενα έργα, ε) την καλλιέργεια της διεθνο-ιστορικής ανεκδοτολογίας και της πολιτικολογίας από μερικά αρχαιότερα στελέχη του κλάδου, στ) τον πιθηκισμό επιστημονικά ανύπαρκτων σχολών σκέψης, ζ) την εξειδίκευση πολλών στις… ταξινομήσεις σχολών σκέψης, η) τον εθισμό νεότερων διεθνολόγων στην ιδεολογικοπολιτική προπαγάνδα αντί στην ασκητική προσήλωση στο ακαδημαϊκό λειτούργημα, θ) την εκμετάλλευση του ακαδημαϊκού τίτλου για κοινωνικές αναρριχήσεις, ι) την μετατροπή των πανεπιστημίων σε πάρεργο, κ) την συζήτηση σε επίπεδο ανεκδοτολογίας αντί σε επίπεδο κόσμιων επιστημονικών δημοσιεύσεων, λ) τις πρακτικές που υπονομεύουν το ακαδημαϊκό λειτούργημα καθιστώντας έτσι την ακαδημαϊκή ανεξαρτησία ακαδημαϊκή ασυδοσία, μ) τα φαινόμενα πρωταθλητισμού στις προπαγανδιστικές ιδεολογικοπολιτικές εκλογικεύσεις και άλλα ανάλογα φαινόμενα που δικαιολογούν ενδεχομένως την καθιέρωση της «διεθνολογικής τσαρλατανιάς» ως κύριας πλέον έννοιας των διεθνών σχέσεων στο στερέωμα των διεθνών σπουδών.       

Γράφοντας αυτό το βιβλίο είχαμε κατά νου, μεταξύ άλλων, τα εξής: α) Πως ο φοιτητής χρειάζεται κάτι πέραν των συχνά κακόγουστων ταξινομήσεων σχολών σκέψης β) πως ο καθηγητής ενός τμήματος των κοινωνικών επιστημών που συμμετέχει σε κάποιο εκλεκτορικό σώμα μιας θέσης διεθνών σχέσεων χρειάζεται μια αξιολογικά ουδέτερη και συνολική εκτίμηση του επιστημονικού κεκτημένου των διεθνών σχέσεων, γ) πως ο δημοσιογράφος που καλεί καθηγητές στις τηλεοράσεις ή που φιλοξενεί επιφυλλίδες «διεθνολόγων» χρειάζεται να γνωρίζει ποια είναι η επιστημονική υπόσταση κάποιων των κυρίων που συχνά χρησιμοποιούν τον τίτλο τους για να προβάλλουν μια κίβδηλη εγκυρότητα και να εκτονώνουν τον αβυσσαλέο υποκειμενισμό τους και δ) πως ο πληροφορημένος πολίτης για να διαμορφώνει γνώμη χρειάζεται να γνωρίζει ποια είναι η αντικειμενική εικόνα των διλημμάτων και προβλημάτων του διεθνούς συστήματος. Ο ακαδημαϊκός, υποστηρίζουμε, απαιτείται να κάνει σαφές πότε εκφράζει μια επιστημονική άποψη και πότε ο λόγος του εντάσσεται στη σφαίρα των πολιτικών εκλογικεύσεων.

Οι διεθνείς σπουδές, οι άλλοι τομείς του κοινωνικού επιστητού και τα νεότερα στελέχη της διεθνολογικής κοινότητας

Προστίθεται πως η ανάδειξη του έθνους-κράτους ως της βασικής μονάδας του διεθνούς συστήματος και της εσωτερικής-εξωτερικής κυριαρχίας ως βασικών αρχών του διεθνούς δικαίου που θεμελιώνει το σύγχρονο καθεστώς διεθνών σχέσεων καθιστά τις διεθνείς σπουδές αντικείμενο που ενδιαφέρει όλους του κλάδους του κοινωνικού επιστητού. Αυτό μαρτυρείτε από το γεγονός πως ιστορικοί, οικονομολόγοι κ.λπ., αδιάκοπα εκφράζουν κρίση περί τα διεθνή. Μερικές από αυτές είναι έντιμοι επιστημονικοί στοχασμοί που αποφεύγουν καταχρηστικά και υπερβολικά άλματα, ενώ άλλες είναι ασυνάρτητες γνώμες που επιδεικνύουν ασέβεια στο διεθνολογικό επιστητό. Ένας ακόμη σκοπός του βιβλίου αυτού, λοιπόν, είναι να βάλει σε μια τάξη τον διεθνολογικό στοχασμό, να αποτιμήσει το θεωρητικό κεκτημένο και να το διακρίνει από τα ακαδημαϊκά μεταμφιεσμένα διεθνολογικά σκουπίδια τα οποία βρίθουν προπαγανδιστικών πολιτικών εκλογικεύσεων. Έτσι, η ανάλυσή μας παρακάμπτει την μανία των ταξινομήσεων και τα μεταπρατικά αναμασήματα θεωρημάτων και ιδεολογημάτων για να επιχειρήσει να θέσει το ζήτημα της επιστημονικής μελέτης των διεθνών σχέσεων σε μια στέρεα βάση που αποτιμά το αξιόπιστο και έγκυρο θεωρητικό κεκτημένο.

Η σημασία της γνωσιολογικής οριοθέτησης των διεθνών σχέσεων ενέχει μια ακόμη σημασία που αφορά τις συχνές προκηρύξεις θέσεων καθηγητών πανεπιστημίου σε πανεπιστημιακά τμήματα που ανήκουν σε άλλους τομείς των κοινωνικών επιστημών. Αν και υποστηρίζουμε πως η ορθότερη μέθοδος θα ήταν η πρόσκληση επισκεπτών καθηγητών-διεθνολόγων, εξετάζουμε πολλές πτυχές εκείνων των περιπτώσεων στις οποίες τα εκλεκτορικά σώματα είναι μερικώς ή και ολικώς επιστημονικά αναρμόδια. Όπως υποστηρίζεται, αν και από τυπικής άποψης ορθές και βάσιμες, ενδέχεται να έχουμε ιλαροτραγικά φαινόμενα εάν και όταν κρυμμένοι πίσω από την ακαδημαϊκή ανεξαρτησία οι πανεπιστημιακοί περιφρονούν πάγιους κώδικες επιστημονικής δεοντολογίας. Επισημαίνουμε στους μη γνωρίζοντες πως –ορθώς, για να διαφυλαχθεί η ακαδημαϊκή ανεξαρτησία– τα διοικητικά δικαστήρια δεν αποφαίνονται για την έκφραση κρίσης αλλά ανεξαρτήτως περιεχομένου για το κατά πόσον έγινε μια τέτοια κρίση. Για παράδειγμα, ο ορισμός ενός μέλους του εκλεκτορικού σώματος δεν ελέγχεται για το κατά πόσον είναι αρμόδιο αλλά από τα κατά πόσον τα μέλη μιας Γενικής Συνέλευσης καθηγητών αιτιολόγησαν την επιστημονική του αρμοδιότητα.

Ενίοτε, η κριτική που ασκείται στα διεθνολογικά δρώμενα είναι αναπόφευκτα οξύτατη. Σημειώνεται εν τούτοις πως δεν αφορά τα νεότερα στελέχη της διεθνολογικής κοινότητας αλλά τα αρχαιότερα εάν και όταν αφήνουν τις διεθνολογικές σπουδές να κατηφορίζουν στον βάλτο της ημιμάθειας και στο βούρκο των ιδεολογικοπολιτικών εκλογικεύσεων. Τα νεότερα στελέχη, σημειώνεται στο κεφάλαιο 8.4, καλό θα κάνουν να λάβουν υπόψη πως αν επιθυμούν έναν αξιοπρεπές προσωπικό και επαγγελματικό βίο χωρίς αναρριχήσεις, εξισορροπήσεις και εξευτελιστικές πελατειακές σχέσεις, θα πρέπει να αφοσιωθούν ασκητικά στα ακαδημαϊκά τους καθήκοντα. Αυτά τα στελέχη πρέπει να γνωρίζουν πως ανεξαρτήτως απογοητεύσεων συμφέρει σε τελική ανάλυση η ασκητική ακαδημαϊκή ζωή, η αφοσίωση στην επιστήμη, η αξιολογικά ουδέτερη συγγραφή επιστημονικών κειμένων, η παράκαμψη της εφήμερης συμβατικής δόξας και η ηθική ανταμοιβή των φοιτητών.

Ευρετήριο επιστημονικών όρων, κυρίων ονομάτων και εννοιών (κλικ για πρώτη σελίδα)

Αγαπάτε του Άλλους, θεώρημα διεθνών σχέσεων 410,

Αγγλοσαξονικά πρότυπα, νεοφιλελεύθεροι 418

Αγώνες ελευθερίας,

            αδέσμευτο ιδεολογικοπολιτικών προκαθορισμών 219

            αστάθμητοι παράγοντες 251

            αφετηρία συλλογικών αξιώσεων ελευθερίας 124 (σημ. 21-4)

            δηλώσεις φρονημάτων 219

            εφιάλτες, Ιούδες και προδότες 219

            ιστορικές συνθήκες και αξίωση συλλογικής ελευθερίας 127

            λάθη που οδηγούν σε αποτυχίες 126 (σημ. 25)

Αγωνιστές ελευθερίας, μυθοποίησή τους 213-4

Αθεϊσμός, νεωτερικότητα 60

Αθήνα, δημοκρατία και πόλεμος 438

Αθηναϊκή Δημοκρατία, Μήλος 100

Αθηναϊκός Σύνδεσμος 260

Αιγαίο,

            ηγεμονικές αξιώσεις vs αξιώσεις ανεξαρτησίας 138

            ισορροπία δυνάμεων και στρατηγική ανάλυση 606

Αίτια πολέμου

            αιτιώδεις παρεμβαλλόμενες μεταβλητές 114

            αιτιώδεις σχέσεις και διεθνής ειρήνη-σταθερότητα 194

            ανάλυση διεθνών σχέσεων 163

            ανάλυση διεθνών σχέσεων 231 (σημ. 1)

            άνιση ανάπτυξη

                        διεθνείς σπουδές 584

                        εθνική-κρατική ετερότητα 238

                        ηγεμονισμός κύρια 492

                        χαρακτήρας διεθνούς συστήματος 152 κ.ε.

                        εγγενές χαρακτηριστικό διεθνούς συστήματος 208 κ.ε.

            αντι-ηγεμονική – ηγεμονική μετεξέλιξη ευρωπαϊκών κοινωνιών 235 κ.ε.

            αντιμετώπισή τους 495 κ.ε.

            απαισιόδοξη ανάλυση Gilpin 385 κ.ε.

            απαισιόδοξη πρόβλεψη για άνιση ανάπτυξη 497 (σημ. 21)

            απαισιοδοξία και εξέλιξη διεθνούς συστήματος 211

            δημοκρατία και πόλεμος 436 κ.ε.

            διαλεκτική σχέση με διεθνείς κανονιστικές δομές 162-3

            διαμόρφωση και δομή διεθνούς συστήματος 566

            Διεθνές Δέον, ορισμός 107

            διεθνές δίκαιο

                        διεθνής ηθική 183

                        ηθικοκανονιστικές διαμορφώσεις 142

                        αξίωση συλλογικής ελευθερίας-κυριαρχίας 241

                        ηθική κρίση 106 κ.ε.

                        λειτουργίες 123

            διεθνής αναρχία και ειρήνη 324

            διεθνής ηθική και διακρατικό σύστημα 182

            διεθνής κοινότητα 102

            εθνική ανεξαρτησία μη ηγεμονικών κρατών, οντολογικό κατηγόρημα 135-6

            ενδοκρατική-διακρατική τάξη, συγκρίσεις και συναρτήσεις 534 κ.ε.

            εξαλείφονται στο ενδοκρατικό επίπεδο 536

            επαναστατικές κοσμοθεωρίες και εθνική ανεξαρτησία 138

            εποχή μεσοπολέμου 276 κ.ε.

            θεμελιώδης ανάλυση Θουκυδίδη 355 κ.ε.

            θεωρία διεθνών σχέσεων και πολιτική φιλοσοφία 575

            ισορροπία δυνάμεων διαλεκτική σχέση 352-3

            κακόγουστες ταξινομήσεις σχολών σκέψης 411

            κατασφάλιση εθνικής ανεξαρτησίας 135-6

            κοινότητα κρατών 154

            κύρια αίτια 567

            νομικοί-διεθνολόγοι vs διεθνολόγοι πολιτικών όψεων 502 κ.ε.

            ολιγωρία και εθελοτυφλία ή και στοχαστική αυτοκτονία αναλυτών 191

            ορθολογισμός και ανορθολογισμός 211-2

            ποικίλες βαθμίδες 493 κ.ε.

            πολιτική φιλοσοφία διεθνών σχέσεων 147 κ.ε.

            προγράμματα σπουδών 586

            ροκανίζουν θεμέλια διεθνούς τάξης 211

            σύγχρονα κύρια αίτια 492

            σχετικοποίηση αξίωσης εθνικής ανεξαρτησίας 136-8

            τραγικές συγκρούσεις 136 (σημ. 42)

            φασιστικά ιδεολογήματα 167-8

            χαρακτήρας διεθνούς συστήματος 209

            χαρακτήρας διεθνούς συστήματος 302

            χαρακτήρας διεθνούς συστήματος 316 κ.ε.

Ακαδημαϊκή ανεξαρτησία,

            δεοντολογικά ζητήματα 390

            εκλεκτορικά σώματα 412

            έλεγχοι και εξισορροπήσεις 217 (σημ. 155)

            συμβόλαιο τιμής με την κοινωνία 655

            δεοντολογικές υποχρεώσεις 47 (σημ. 35)

Ακαδημαϊκή ζωή,

            ακαδημαϊκή ανεξαρτησία 217 (σημ. 155)

            ασκητική μελέτη 35 (σημ. 21)

            δελτία Τύπου πανεπιστημιακών τμημάτων 642

            δεοντολογία και ζητήματα ακαδημαϊκής τιμής 652

            ζητήματα αξιοπρέπειας και δεοντολογίας 550-1

            ποιότητα συνάρτηση επιστημονικών ελέγχων 327

            σημασία εκλεκτορικών σωμάτων 43

            χαριτωμένες πλευρές 79 (σημ. 68)

Ακαδημαϊκή ιδιότητα,

            αξιολογική ελευθερία 58

            επιστημονική εγκυρότητα 51 (σημ. 39)

            καταχρηστικές στάσεις 58

            πολιτική στράτευση 59 (σημ. 48)

Ακαδημαϊκή κοινότητα, διεθνολογική και ιδιομορφία διεθνούς πολιτικής 428 (σημ. 51)

Αλγερινοί, αγώνας ελευθερίας και χαρακτηρισμοί 216

Αλέξανδρος, 269

ανορθολογισμός αναλύσεων διεθνών σχέσεων 217 (σημ. 156)

Αλλαγή, ηθικά κριτήρια και πολιτικές προϋποθέσεις 161 (σημ. 85)

Αλληλεγγύη, John Rawls, Το Δίκαιο των Λαών 470 κ.ε.

Αλληλεξάρτηση,

            αριθμομηχανές και εκλογές καθηγητών 401

            δημοκρατία και πόλεμος 438

            διεθνείς σπουδές 595

«Άλλος», «Άλλοι»

            αγαπάτε αλλήλους 490

            αγαπάτε αλλήλους αντί αγαπάτε τον «Άλλο», προτιμητέο 603 (σημ. 25),606

            αγώνες ελευθερίας και υπονομεύσεις 128

            αναλύσεις αρμοδιότητας Ψυχιάτρου 609 (σημ. 35)

            ανεξιχνίαστα κίνητρα και προθέσεις των θεωρητικών του «Άλλου» 326

            αντιπρόσωποί τους περιττοί αν εκλείψουν τα αίτια πολέμου 163

            βραβεύσεις και ρόλος διπλωματικών αποστολών 159 (σημ. 82)

            διεθνολογική τσαρλατανιά 86 (σημ. 79)

            ερμηνείες περί «Άλλου» και ανωμαλίες διεθνούς συστήματος 254

            θεωρία διεθνών σχέσεων: «αγαπάτε τους Άλλους» 410

            ιδεολογικοπολιτικές εκλογικεύσεις 490

            κανονιστικά προσανατολισμένα τμήματα 658 (σημ. 136)

            παρακμιακές θεωρήσεις και υποβάθμιση διεθνών σπουδών 196

            πνευματικά σκουπίδια και ανάλυση των διεθνών σχέσεων 91

            προσχώρηση και πίστη-νομιμοφροσύνη 67 (σημ. 58)

            στρατηγική ανάλυση 602 (σημ. 25),606

            φασιστοειδείς ιδεολογικοπολιτικές εκλογικεύσεις 509

Αλυτρωτικά αιτήματα, αίτιο πολέμου 494

Αμερικανική ανεξαρτησία, επανάσταση,

            εξομοιωτικά δόγματα: συνέπειες ανεξαρτήτως προθέσεων 232-3

            προθέσεις και εξομοιωτικές λογικές 232-3

            αντιλήψεις για το σύστημα ισορροπίας δυνάμεων 279

            Έθνος-κράτος, σύμφωνα με την νεότερη λαϊκή του μορφή 301 (σημ. 4)

Αμφικτίονες 262

Αναγκαιότητα,

            αξίωση συλλογικής ελευθερίας 130

            ελευθερία και σχέδιο Αναν 39, βλ. επίσης Αναν, σχέδιο

            λόγω… εξωγήινων 224 (σημ. 163)

Ανάλυση διεθνών σχέσεων, βλ. επίσης Θεωρία διεθνών σχέσεων και Διεθνές σπουδές         

            άλλο πολιτικός συμβιβασμός και άλλο επιστημονικοί συμβιβασμοί 190 (σημ. 120)

            «Άλλος» 67 (σημ. 58) βλ. επίσης «Άλλος»

            αναδιανομές στις διακρατικές σχέσεις 55ν (σημ. 45)

            αναλύσεις περί το κυπριακό 40 κ.ε.

            ανάλυση πρακτικών ζητημάτων 58

            ανεκδοτολογία και συζητήσεις στην Ελλάδα 321-3 (σημ. 1)

            ανεκδοτολογία και φήμες 218

            ανίατες εξομοιωτικές ασθένειες 340-1

            ανορθολογισμός και εκατόμβες 117

            ανορθολογισμός και ύπουλες ηγεμονικές μεταμφιέσεις 300

            αντικείμενο-περιεχόμενο κατά Morgenthau 388

            αντίπαλοι επιστημονικής μελέτης 158

            αξιολογική ουδετερότητα και προπαγάνδα 108-9

            απεχθής στήριξη ηγεμονικών συμφερόντων 138 (σημ. 48)

            απλουστευτικές ερμηνείες και εκατόμβες 119

            απουσία ελέγχων και εξισορροπήσεων 166

            αυθεντίες δεν υπάρχουν 58

            βάρος κληροδοτήματος μεσοπολέμου 277

            γνώμη και γνώση 54 κ.ε.

            γνωσιολογία νεότερων χρόνων 291 κ.ε.

            διαβρωτικά φαινόμενα 216,318-9,509

            διαμάχη και μετριοπάθεια, νηφαλιότητα 29

            διαμορφωτικοί παράγοντες διεθνών κανονιστικών δομών 71 κ.ε.

            διεθνισμός-κοσμοπολιτισμός 548 κ.ε.

            δύο δίσκοι: λάθος ανάλυση και οι συνέπειές της 193

            εθνικό-κρατικό γεγονός μη αναστρέψιμο 148

            εισβολή άλλων επιστημονικών κλάδων 294

            ενδοκρατική-διακρατική τάξη 100 κ.ε.

            επαναστατικά δόγματα και ευκολόπιστοι 184

            επίπεδα ανάλυσης 161-2

            επιστήμη vs προπαγάνδα και ουτοπία 337

            επιστημονικά σφάλματα 190 (σημ. 120)

            «επιστημονικό κουτόχορτο» 404-5 (σημ. 26)

            επιστημονικοί έλεγχοι 216

            επιστημονικοί και κοινωνικοί έλεγχοι 216,293,547 κ.ε.

            επιστημονικοί προσανατολισμοί 155

            ηγεμονικό διαίρει και βασίλευε 38

            ηθική και αίτια πολέμου 106 κ.ε.

            ιδεολογικοπολιτικές εκλογικεύσεις 59

            ιδιομορφία διεθνούς πολιτικής 428 (σημ. 51),429

            ιδιομορφίες 389

            ινστιτούτα πολιτικής στις ΗΠΑ και αλλού 42,403 κ.ε.

            ιστορική ανεκδοτολογία 126 (σημ. 24)

            ιστορική στοχαστική διαίρεση 295 κ.ε.

            κανονιστικά προσανατολισμένα θεωρήματα 57

            κανονιστικές επιρροές 166

            κανονιστική σκέψη ως φραγμός διεθνολογικού στοχασμού 73

            κατώτερες και ανώτερες ποιοτικές βαθμίδες 73

            λανθασμένες θεωρήσεις 194

            λελογισμένως και συνετώς διανοείσθαι 184,293

            μάστιγα χρηματοδοτήσεων 432 (σημ. 60)

            μέθοδος Θουκυδίδη 63-4

            μεταμφιεσμένη προπαγάνδα και αξιολογική ουδετερότητα 160

            μεταφυσικές κατασκευές και εισροή ανορθολογισμού στο σύστημα 195

            μέτρο στάθμισης αιτιωδών σχέσεων 123-4

            νηφαλιότητα, μετριοπάθεια 81

            ο γάιδαρος… πετάει 56 (σημ. 78)

            οντολογογικές διαμορφώσεις διεθνούς συστήματος 195

            οριοθέτηση ακαδημαϊκής ανάλυσης 58 κ.ε.

            οχλαγωγικά φαινόμενα 83 κ.ε.,85 κ.ε.,399 (σημ. 22)

            παράγοντες που τις διαφθείρουν 56 κ.ε.,86

            παρενδυσιομανείς θεωρήσεις 81

            περιεχόμενο και αντικείμενο 231

            πληθώρα ανεξέλεγκτων σκουπιδιών 428 (σημ. 52)

            ποικιλομορφία εθνικών-κρατικών ηθικών συστημάτων 166

            ποιοτικές προδιαγραφές 33

            πολιτική στράτευση 403 κ.ε.

            πολιτικοί ακτιβιστές 79 (σημ. 68),83

            πολιτικοί ηγέτες 121

            προβλήματα θεωρίας διεθνών σχέσεων 46

            προγράμματα σπουδών τμημάτων διεθνών σπουδών 75 κ.ε.

            προπαγάνδα 49

            προτάσεις πολιτικής, αρθρογραφία 34

            σημασία μερικών κειμένων 32-3

            σκοποί και μεθοδολογία 94

            σπιθαμιαίοι αναλυτές 611

            σύγκριση επιπέδων ανάλυσης 78

            συλλογική αξίωση ελευθερίας 124 (σημ. 21-4)

            συμβατότητα με οντολογικά χαρακτηριστικά διεθνούς συστήματος 234

            συμπεριφοριστές 74

            συναρτάται με την κοσμοθεωρητική και ηθικοκανονιστική δομή κόσμου 318

            σύνδρομο «διακεκριμένων καθηγητών» 86

            συνέπειες λαθών 52

            συνήθη επιστημονικά σφάλματα 508

            τι δεν είναι επιστημονική ανάλυση 635 (σημ. 90)

            τρία παράλληλα ρεύματα 582

            τρικυμισμένοι εγκέφαλοι 340

            φαινομενολογία και πνευματικός κόσμος 100

            φασισμός διεθνών σχέσεων 29

            χαρακτήρας διεθνούς πολιτικής 30

Ανάν σχέδιο,

            ανακάλυψη της ψυχής του «Άλλου» 484

            αναλύσεις στην Ελλάδα 431

            ανάλυση διεθνών σχέσεων 56 (σημ. 45),169 (σημ. 94)

            ανελεύθερα καθεστώτα 72

            αντίπαλοι ανθρώπινης ελευθερίας 607 (σημ. 32),38 (σημ. 23)

            αντίπαλοι ελευθερίας Κυπρίων 527 (σημ. 65),481,606

            διεθνείς θεσμοί 261 (σημ. 33)

            ελευθερία των Κυπρίων και στρατηγική ανάλυση 610 (σημ. 37)

            ιστορικό πρίσμα 618 (σημ. 51)

            κανονιστική σκέψη 70

            κατεδάφιση θεσμού ελευθερίας κυπρίων 406 (σημ. 27)

            Κύπριοι διασώθηκαν λόγω πλεονεξίας των εχθρών τους 431 (σημ. 58)

            μεταεθνική εποχή 39

            πεποιθήσεις, στρατευμένες δραστηριότητες 404-5 (σημ. 26)

            πολέμιοι των αξιώσεων συλλογικής ελευθερίας 477

            Ράμφος 148 (σημ. 61),22 (σημ. 18)

            Ράμφος Στέλιος και αναγκαιότητα 146 (σημ. 58)

Ανδρούτσος, συλλογική αξίωση ελευθερίας 124 (σημ. 21-4)

Ανεκδοτολογία,

            αγώνες ανεξαρτησίας 217

            αθέμιτες κριτικές 50 (σημ. 36)

            αναλύσεις περί το κυπριακό 41-2

            ανάλυση διεθνών σχέσεων 126 (σημ. 24)

            διεθνείς σπουδές 634

Ανεξαρτησία, ως ιδεώδες στο κλασικό σύστημα 263 κ.ε.

Ανθρώπινα δικαιώματα,

            ανυπόστατες θεωρήσεις και επεμβάσεις 189

            αφωνία αναλυτών όταν εκδηλώνεται ηγεμονική κατάχρηση 326-7

            διακρατική ισοτιμία και μη επέμβαση 71

            εξομοιωτικές λογικές 282-3

            παγκόσμια κοινωνική δικαιοσύνη ως ανήθικη αξίωση 155

            στοχαστικοί πύργοι στην άμμο τη δεκαετία του 1990 108

Ανθρώπινη ελευθερία,

            ανάλυση διεθνών σχέσεων και αξιολογική ουδετερότητα 109

            καντιανή λογική και διεθνείς σχέσεις 136

Ανθρώπινη ετερότητα, ανθρώπινη φύση και θεσμοί 365

Ανθρώπινη υποκειμενικότητα, ρόλος κοινωνικοπολιτικού γεγονότος 484

Ανθρώπινη φύση,

            ανθρώπινη ετερότητα 365

            βασικές πτυχές ρεαλιστικών θεωριών 364 κ.ε.

            εθνική-κρατική δομή ρόλος 364 κ.ε.

Ανθρώπινος υποκειμενισμός, ρόλος ηθικοκανονιστικών δομών 42

Ανθρωπολογία, εθνικές-κρατικές διαμορφώσεις 131

Ανθρωπολογικές δομές, συλλογικός κατ’ αλήθειαν βίος 574

Ανθρωπολογικό υπόβαθρο, εθνική-κρατική διαμόρφωση 315 (σημ. 24)

Άνιση ανάπτυξη,

            Gilpin 357-8

            Gilpin ανάπτυξε θουκυδίδειες παραδοχές 237

            Waltz, Gilpin το υπενθυμίζουν 455 (σημ. 85)

            ανατροφοδότηση διακρατικών εχθροτήτων 207

            αντιηγεμονική – ηγεμονική μετεξέλιξη ευρωπαϊκών κοινωνιών 235 κ.ε.

            απαισιόδοξη πρόβλεψη για αίτια πολέμου 497 (σημ. 21)

            απουσιάζουν στην ενδοκρατική τάξη 536

            εγγενές χαρακτηριστικό διεθνούς συστήματος 208 κ.ε.

            εθνική ανεξαρτησία και αίτια πολέμου 137

            εμπειρία κλασικής εποχής 254

            εξαπάτηση 576 (σημ. 1)

            ηγεμονισμός και αίτια πολέμου 117

            θεμελιώδης ανάλυση Θουκυδίδη 355 κ.ε.

            θουκυδίδεια εκδοχή 237

            κακόγουστες ταξινομήσεις σχολών σκέψης 411

            κλασικό σύστημα Πόλεων 268

            κοινωνικοπολιτικά γεγονότα 97 (σημ. 90)

            κοινωνικοπολιτική οντολογία διεθνούς συστήματος 492

            μεταψυχροπολεμική εποχή και θουκυδίδεια παράδοση 478

            παγκόσμιο κράτος 208

            Παραδοσιακού Παραδείγματος, κεντρικό ζήτημα 334,442

Ανορθολογισμός, Ανορθολογισμός, βλ. ορθολογισμός

            ανάλυση διεθνούς συστήματος 211-2

            ορθολογισμός-ανορθολογισμός στις διεθνείς σχέσεις 211-2

αντιηγεμονικό, αντιηγεμονικά, αντιηγεμονικές αξιώσεις 74 (σημ. 63),135-6,263 κ.ε.,264,350 (σημ. 29),352 κ.ε.,375,600

            αξιώσεις, ισχύς 73

            ερμηνεία ΟΗΕ 497

            θεώρηση της ισχύος, ρεαλιστική θεωρία 350

Ανώτερη επιστήμη, κατά Κονδύλη 579

Αξιοκρατικές κρίσεις καθηγητών, ποιότητα διεθνών σπουδών 414

Αξιολογική ουδετερότητα, ελευυθερία,

            ακαδημαϊκή ανεξαρτησία 390

            ακαδημαϊκή ιδιότητα 58

            αναλυτική προσέγγιση και Θουκυδίδης 63-4

            αντικείμενο και περιεχόμενο διεθνών σπουδών 584

            αντίπαλος προπαγανδιστικών εκλογικεύσεων 160

            αξιολογικά ουδέτερες θεωρίες και ρυπογόνα φαινόμενα 457

            αποτίμηση διεθνών σπουδών 33

            διαμάχες διεθνολόγων 31

            διεθνείς σπουδές συμβατές με ανθρώπινο πολιτισμό 232

            Διεθνές Δέον 108

            Διεθνές Δέον, κανονιστικά προσανατολισμένα θεωρήματα 198

            διεθνολογική τσαρλατανιά 24

            δικλείδα κατά διαφθοράς στοχασμού 57

            εκλεκτορικά σώματα και διεθνείς σπουδές 643

            εκτροχιασμός διεθνών σπουδών 404-5 (σημ. 26)

            επιστημονική ανάλυση και θανάσιμοι αντίπαλοι 157-8

            εχθροί επιστημονικής μελέτης 44

            θουκυδίδεια παράδοση 62,214,342

            θύματα πολιτικής στράτευσης 403

            κανονιστική σκέψη και παγκόσμια ενότητα 73

            μεταφυσική σκέψη 465

            νεότεροι διεθνολόγοι στην Ελλάδα 421 (σημ. 41)

            νηφαλιότητα, μετριοπάθεια 26,63

            οπαδοί συμβατικά μεγάλων αναλυτών 53 (σημ. 40)

            ποιότητα διεθνών σπουδών 116-7

            πολιτικός ρεαλισμός και εκδοχές του 330

            προγράμματα σπουδών διεθνών σχέσεων 587

            προσδιορισμός ηθικών κριτηρίων διεθνούς πολιτικής 183-4

            προϋπόθεση ακαδημαϊκών μελετών 544 (σημ. 95)

            προϋπόθεση ρεαλιστικής θεωρίας 348

            σεβασμός απροσμέτρητης ποικιλομορφίας διεθνούς συστήματος 589

            σκοποί και ηθική στις διεθνείς σχέσεις 106 κ.ε.

            στρατηγική ανάλυση 602 κ.ε.,606,612-3

            ταγοί διεθνών σπουδών 390

            ταγοί Παραδοσιακού Παραδείγματος 402

            χαώδης διαφορά με κανονιστική σκέψη 453

Απάτριδες, τι είναι η πατρίδα μας; 214

Αποσχίσεις, απόσχιση

            αίτια και αιτιολογήσεις 137

            διδακτορικά 177 (σημ. 104),657 κ.ε.,659

            διεθνές δίκαιο 177 (σημ. 104)

            διεθνές δίκαιο και ηγεμονικές εκλογικεύσεις 137 (σημ. 44)

            διεθνές σύστημα θεμελιώδη χαρακτηριστικά, 378 κ.ε., 479 (σημ. 4)

            εγγενή χαρακτηριστικά διεθνούς συστήματος νεότερων χρόνων 238

            ισχύς και κοσμοθεωρητική συνοχή 480

            συνέπειες ελλιπούς κατάρτισης 294

Αποτρεπτική στρατηγική,

            ιεροί σκοποί 608

            πρώτο κτύπημα και στρατηγική ανάλυση 609 κ.ε.

            αξιοπιστία – σταθερότητα 611

Αραφάτ,βραβεία 41

Αριθμομηχανές,

            αξιολογητές, κρίσεις και εκλεκτορικά 482-3 (σημ. 8)

            εκλεκτορικά σώματα 401,413,414,451

            εκλεκτορικά σώματα και παραπομπές 75 (σημ. 64)

            εκλογές καθηγητών σε πανεπιστήμιο του Ραγιαδιστάν 646 (σημ. 116)

            παραπομπές και εκλογές καθηγητών 427-8, 641 κ.ε.

            παραπομπές και εξαθλίωση επιστημονικών διαδικασιών 90

Αριστοτέλης 32,139 (σημ. 49)

            διαφορά με νεότερα εξομοιωτικά δόγματα 222-3

            κοινωνικοπολιτικά προσδιορισμένοι σκοποί 374

            μαρτυρίες πνευματικής και αισθητής ηθικοκανονιστικής διαμόρφωσης 221

            μονιστική θεώρηση κυριαρχίας 255

            σύγχρονο εθνικό-κρατικό γίγνεσθαι 227-8

Ασφάλεια, συναρτήσεις διακρατικό-ενδοκρατικό 576

Αταξική κοινωνία,

            αφωνία αναλυτών όταν εκδηλώνεται ηγεμονική κατάχρηση 326-7

            συσχέτιση με συζήτηση για την δημοκρατία και τον πόλεμο 445

Ατλαντική Συμμαχία, Ελλάδα-Τουρκία 206

Αυξεντίου 514

            αγώνες ελευθερίας 216

            ιστορική ανεκδοτολογία 39

Αυτοδύναμη επιστημονική κρίση, εκλεκτορικών σωμάτων 645

Αυτοσυντήρηση-επιβίωση, εθνικό-κρατικό οντολογικό γίγνεσθαι, αφετηρία και πορεία 206 κ.ε.

Αφγανιστάν,

            μαγικές θεωρήσεις για εύκολες λύσεις 456

            διεθνολογική τσαρλατανιά, τυπικές θέσεις 511 κ.ε.

            δικαίωμα μονομερούς επέμβασης 482 (σημ. 7)

            επέμβαση και η γνώμη κάποιου Κύριου Burton 194

Βαθύτερα αίτια κοινωνικοπολιτικής ετερότητας, Υπαρκτική κοινωνική ετερότητα 128-30

Βαθύτερες διαμορφωτικές δυνάμεις ιστορικού γίγνεσθαι 114,230 κ.ε.

Βαληνάκης, Γιάννης 54 (σημ. 43)

Βαρβαρότητα,

            ιστορικό σύνορο με πολιτισμό 227-8

            παγκόσμιες ηθικοκανονιστικές δομές αναιρετικές της ελευθερίας 200

Βασικά δόγματα λαών, John Rawls, Το Δίκαιο των Λαών 471 κ.ε.

Βενιζέλος, Ελευθέριος, συμμαχία Ελλάδας-Τουρκίας 206

Βία, βλ. επίσης διεθνής βία

            διεθνές σύστημα και επέμβαση 458-9

            ενδοκρατικό-διακρατικό, σύγκριση 96 κ.ε.

            κοινωνικοπολιτικά προσδιορισμένη και ηθικά κριτήρια 174

            νομιμοποιημένο δικαίωμα άσκησης 242

Βιβλιογραφία, βιβλιοκρτικές

            ανεκδοτολογικές υπονόμευσης συλλογικής ελευθερίας 518

            βρίθει κειμένων προπαγανδιστικής υφής 326

            δημοσιογραφικής υφής 23 (σημ. 9),430,649

            δημοσιογραφικού χαρακτήρα ιδεολογικοπολιτικού προσανατολισμού 455 (σημ. 86)

            διαφθορά από ιδεολογικοπολιτικές εκλογικεύσεις 636

            διεθνείς σχέσεις 32

            εκλεκτορικά σώματα 412-3

            νηφαλιότητα και επιστημονικά σφάλματα 81 (σημ. 72)

            προβλήματα διεθνών σπουδών 45

            χωροταξικό πρόβλημα 326

Βιετνάμ,

            δημοκρατία και πόλεμος 438

            ηγεμονικές αξιώσεις vs αξιώσεις ανεξαρτησίας 138

Βρετανική Αυτοκρατορία,

            αγώνες ελευθερίας, εθνικό-κρατικό γίγνεσθαι 219 (σημ. 157)

            αγώνες ελευθερίας και οι αντίπαλοί της 216 (σημ. 153)

            ηθικοκανονιστική συμμόρφωση και αιτιολογήσεις 179

Βρετανική σχολή διεθνών σχέσεων 162,172 (σημ. 100),559-60

Βυζαντινή Αυτοκρατορία 270

Γάιδαρος που… πετάει, ανάλυση διεθνών σχέσεων 156 (σημ. 78)

Γαλλία,

            αντιρρήσεις επέμβασης στο Ιράκ το 2003 502

            διαφωνία για επέμβαση στο Ιράκ 434

                        αγώνες ελευθερίας και εθνικού-κρατικού γίγνεσθαι 219 (σημ. 157)

                        ηθικοκανονιστική συμμόρφωση και αιτιολογήσεις 179

Γαλλική Επανάσταση 377

            έθνος-κράτος, σύμφωνα με την νεότερη λαϊκή του μορφή 301 (σημ. 4)

            εξομοιωτικά δόγματα 119-20

            επίδραση επί διεθνούς συστήματος λόγω λαϊκής κυριαρχίας 226

Γερμανία 1914, δημοκρατία και πόλεμος 439

Γιανναράς Χρ.,

            αθέμιτες κριτικές 50 (σημ. 36)

            αντιηγεμονικές θεωρήσεις 50 (σημ. 36)

            διαχρονικές θεσμικές διαμορφώσεις 134 (σημ. 41)

            εναντίον του επιθέσεις 224-5 (σημ. 165),648

            έννοια της ελευθερίας 26 (σημ. 15)

            θεωρήσεις περί ελευθερίας 130

            θεωρήσεις περί πολιτικού ρεαλισμού 176 (σημ. 102)

            θεωρήσεις συναφείς με τις διεθνείς σχέσεις 557

            Θεωρία διεθνών σχέσεων 26 (σημ. 15)

            κοινωνικοπολιτική οντολογία διεθνών σχέσεων 176

            κριτική προκατειλημμένου διανοούμενου 46 (σημ. 32)

            ναρκοπέδιο θεωρίας διεθνών σχέσεων 225 (σημ. 165)

            οπισθοδρόμηση σε σχέση με αρχαιοελληνική φιλοσοφία 222 (σημ. 160)

            ορισμός έννοιας ελευθερίας 199

            πολιτική φιλοσοφία και διεθνείς σπουδές 60 (σημ. 52)

            προκατειλημμένος διανοούμενος 116

            Προτάσεις Κριτικής Οντολογίας 224

            Υπαρκτική ταυτότητα ανόμοια και ανεπανάληπτη 132 κ.ε.

            φιλοσοφική ανάλυση και εγχώριες προδιαγραφές 110 (σημ. 2)

Γιουγκοσλαβία, προσαρμογή πολιτειακών δομών στις κοινωνικές 205

Γκολ Ντε 74,95

            εθνικό αίσθημα 273 (σημ. 41)

            ευρωπαϊκή ολοκλήρωση 625,627

Γκρότιους 340,342

Γνωσιολογικά ζητήματα διεθνών σχέσεων, 295 κ.ε.

Γονείς φοιτητών, ποιοτικές προδιαγραφές διεθνών σπουδών 650

Γρίβας, αγώνες ελευθερίας 216

Δάντης 340

Δαρβινισμός, φασισμός διεθνών σχέσεων 156-7

Δαρβίνος, εξομοιωτικά δόγματα 119-20

ΔΑΣΕ, συγγραφείς ευθύγραμμων αναλύσεων 75 (σημ. 64)

Δελφική Αμφικτιονία 256,533

Δέον, κλασικές συναρτήσεις με Ον 110,145 κ.ε.

Δεοντολογία,

            ακαδημαϊκό έργο 671 (σημ. 158)

            ανάλυση διεθνών σχέσεων 216

            ανάλυση διεθνών σχέσεων αντικείμενο και περιεχόμενο 232

            αξιολογική ουδετερότητα 116

            δημόσια και ιδιωτική σφαίρα 50

            διεθνείς σπουδές 165 κ.ε.

            διεθνείς σπουδές και ακαδημαϊκή ανεξαρτησία 47 (σημ. 35)

            διεθνείς σπουδές και νεότερα στελέχη 651 κ.ε.

            διεθνείς σπουδές και πόλεμος Ιράκ 2003 597

            έννοια στον ακαδημαϊκό χώρο 216 (σημ. 154)

            καθηγητές ως ακαδημαϊκό σώμα 590

            κακοποίηση παραπομπών 50 (σημ. 36)

            κατάχρηση ακαδημαϊκής ανεξαρτησίας 82 (σημ. 75)

            πανεπιστημιακοί και αντιδεοντολογικές πρακτικές 116

Δημοκρατία και ειρήνη, πόλεμος

            Dean Rusk για Βιετνάμ 440

            Henry Kissinger για Χιλή 440

            αδύναμος κρίκος φιλελευθερισμού 435

            αίτια πολέμου 436 κ.ε.

            άλλο ισχυρό άλλο αδύναμο κράτος, κατά Waltz 441

            αμερικανικές διαχρονικές στάσεις 436 κ.ε.

            αναλύσεις ερήμην πολέμων 433

            απείρου κάλλους εκλογικεύσεις 441

            βολικές εκλογικεύσεις 438

            δημοκρατίες πολεμούν και μάλιστα βάρβαρα 530

            διακεκριμένες θεωρήσεις Waltz 441-2

            διεθνολογικές και διεθνοπολιτικές διαστάσεις 425 κ.ε.

            ελληνική εκδοχή 524 κ.ε.

            ηγεμονική-αναθεωρητική πολιτική 439,440

            ΗΠΑ 18ο και 19ο αιώνα 442

            ΗΠΑ και Παναμάς 442

            ιδεαλισμός και ανθρώπινα δικαιώματα 444

            Ιράκ πόλεμος 2003 440 (σημ. 72),596

            σταυροφορίες ΗΠΑ κατά Waltz 440 (σημ. 73)

            συσχέτιση με αταξική κοινωνία 445

            τυποποιημένες δημοκρατίες δεν υπάρχουν 392 (σημ. 5)

            φασιστοειδείς εκλογικεύσεις ΗΠΑ 442-4

            χοροί και πανηγύρια ιθαγενών 430

Διαδρομή διεθνών σχέσεων, βαθύτερες διαμορφωτικές δυνάμεις 230 κ.ε.

Διαίρει και βασίλευε, αίτιο πολέμου 495

Διάκος Αθανάσιος, τρόπο σουβλίσματος, ιστορική ανεκδοτολογία 216,514

Διακρατική τάξη, επιστημονική μελέτη των διεθνών σχέσεων 36

Διακρατικό σύστημα, σχέσεις ισχυρών-λιγότερο ισχυρών κρατών στην κλασική εποχή 266

Διακυβέρνηση, ενδοκρατική και ηθικές κρίσεις 160

Διανεμητική,αναδιανεμητική δικαιοσύνη,

            John Rawls, Το Δίκαιο των Λαών 463 κ.ε.

            ανέφικτη παγκόσμια λόγω εθνικού-κρατικού οντολογικού γίγνεσθαι 208

            αξίωση συλλογικής ελευθερίας 131

            διαμάχη νεοφιλελεύθερων – ρεαλιστών 417

            διεθνείς θεσμοί 576

            διεθνής ηγεμονική αυθαιρεσία 454 κ.ε.

            εθνική-κρατική ενσάρκωση 148

            εθνική-κρατική συγκρότηση 69

            επιλεκτικές επεμβάσεις 458-9

            εσωτερική-εξωτερική κυριαρχία 202

             ηθική και παγκόσμια νομιμοποιητικά κριτήρια 174-5

             ηθική στις διεθνείς σχέσεις 172

            ισχύς και διεθνής χώρος 576

            κακόγουστες ταξινομήσεις σχολών σκέψης 411

            κοσμοθεωρητική κα ηθικοκανονιστική ετερότητα 104

            κοσμοθεωρητικός και ηθικοκανονιστικός κατακερματισμός 102

            οικοδόμηση στη φάση του εθνικού-κρατικού γίγνεσθαι 206 κ.ε.

            Παραδοσιακό Παράδειγμα 457

            τάξη-δικαιοσύνη 577

Διανοούμενος, προκατειλημμένος-αυτοευνουχισμένος 46 (σημ. 32)

Διαφωτισμός,

            αντιθεολογικές θεωρήσεις 147

            φυσιοκρατική πολιτική θεολογία 147 (σημ. 59)

Διδακτορικά,

            αντικείμενο και μεθοδολογία 660 κ.ε.

            βαθύτερες διαμορφωτικές δυνάμεις 664

            επαγγελματικός προσανατολισμός 674 κ.ε.

            επιβλέπων 659 κ.ε.

            επιστημονικό υπόβαθρο 657 κ.ε.

            κίνδυνος αποβλάκωσης 658

            κίνδυνος μετατροπής σε γενίτσαρο 658

            κριτήρια και μεθοδεύσεις 659 κ.ε.

            μεταπρατικές αντιγραφές ξένων προτύπων 663

            μόνιμος προσανατολισμός και πολλές δαπάνες 674 κ.ε.

            ουσιαστική και περιεκτική 664 κ.ε.

            προκήρυξη Τμήματος Διεθνών Σπουδών Παντείου Πανεπιστημίου 667

            προϋποθέσεις και προδιαγραφές 656 κ.ε.

            σπουδές στο εξωτερικό και ποιοτικές προδιαγραφές 675

            συνοπτική απεικόνιση φάσεων και περιεχομένου πίνακας 8 σ. 661

Δίδυμοι Πύργοι Νέας Υόρκης 407

Διεθνείς θεσμοί

            αντιηγεμονική αποστολή 78,284,497,532

            αντιηγεμονική-αντιδιεθνιστική αποστολή 120

            αποστολή η διαφύλαξη εθνικής-κρατικής δομής 113 (σημ. 6)

            αρχαιότητα, εξαρτημένες μεταβλητές 260 κ.ε.

            διανεμητική δικαιοσύνη 576

            διεθνή δικαστήρια και εξομοιωτικά δόγματα 113 (σημ. 6)

            διεθνής τρόπος ζωής 317 κ.ε.

            ενσωματωμένο στις ρεαλιστικές θεωρίες 344

            εξαρτημένες μεταβλητές 336,349-50

                        θεμελιώδης παραδοχή Παραδοσιακού Παραδείγματος 346

            ηθικοκανονιστικές δομές εθνικές-κρατικές και παγκόσμιες 239

            θέση-ρόλος σε ιστορικό πλαίσιο 247 κ.ε.256 κ.ε.

            θεσμοί διεθνούς τάξης 153

            κλασική εποχή 257 κ.ε.

            κοινωνικοπολιτικά προσδιορισμένοι σκοποί 98

            μετάβαση από νεότερα χρόνια στην ύστερη εποχή 275 κ.ε.

            νεοφιλελεύθεροι 396

            νομικοί διεθνολόγοι 600 κ.ε.

            ΟΗΕ, ερμηνείες άρθρου 2 και κεφ. 7 488 κ.ε.

            περιεχόμενο προγραμμάτων σπουδών 76

            πολιτικές όψεις και ροπή προς κατάχρηση από ηγεμονικές δυνάμεις 192-3

            πολιτική φιλοσοφία διεθνών σχέσεων 147 κ.ε.

            στοχαστικοί πύργοι στην άμμο της δεκαετίας του 1990 107-8

            συνέπειες υπερεκτίμησής τους 118 (σημ. 10)

Διεθνείς κανονιστικές δομές,

            διαλεκτική σχέση με κρατική κυριαρχία 70

            διεθνής ποινική δικαιοσύνη 173

Διεθνείς σκοποί, συμβατοί με αξιώσεις ελευθερίας και Υπαρκτική ετερότητα 520

Διεθνείς σπουδές

            αδιέξοδο ηγεμονικών ερμηνειών 543

            αίτια πολέμου 584

            αίτια πολέμου και πανεπιστημιακή μόρφωση 115

            αιχμή του δόρατος 577

            ακαδημαϊκές μεταμφιέσεις 26

            ακαδημαϊκή ανεξαρτησία, συμβόλαιο τιμής με την κοινωνία 655

            ακαδημαϊκή ελευθερία 47 (σημ. 35)

            άκρως ενδιαφέρον γνωστικό πεδίο 586

            άλλα τμήματα κοινωνικού επιστητού 636 κ.ε.

            ανάλυση διεθνών σχέσεων στην Ελλάδα 399 (σημ. 24)

            ανεκδοτολογία 22,634

            ανεκδοτολογικές εξιστορήσεις 26-7

            αντικείμενο και περιεχόμενο 425 κ.ε.

            αντικείμενο και περιεχόμενο προγραμμάτων σπουδών 587

            αντικείμενο-περιεχόμενο κατά Morgenthau 388

            αντικείμενο-περιεχόμενο, συνοπτικός πίνακας 7 592

            αξιολογητές, κρίσεις, αριθμομηχανές και εκλεκτορικά 482-3 (σημ. 8)

            απόκρημνα βράχια 20-1 (σημ. 2)

            αποκρυστάλλωση εδραίων δεξιοτήτων 584

            ασκητική μελέτη 35 (σημ. 21)

            ασφαλιστικές δικλείδες 414

            βιβλιογραφικά ζητήματα 44 κ.ε.,578

            βραβεία 37

            γνώμες, ιδεολογικοπολιτικές εκλογικεύσεις 421 (σημ. 41)

            γνώμη και γνώση 52

            γνωσιολογία νεότερων χρόνων 291 κ.ε.

            γνωστικοί προσανατολισμοί 593 κ.ε.

            γονείς φοιτητών 650

            δαπανηρές επενδύσεις 115 (σημ. 8)

            διαβρωτικά φαινόμενα 20 (σημ. 1),216,293,318-9

            διαίρεση γνωστικών πεδίων 591

            διακεκριμένοι και σημαίνοντες στοχαστές 551 κ.ε.

            διακρατική διαπάλη 37

            διδακτορικά 656 κ.ε.

            Διεθνές Δέον και υφή διεθνούς πολιτικής 52

            διεθνισμός-κοσμοπολιτισμός 548 κ.ε.

            διεθνολογική τσαρλατανιά, βλ. διεθνολογική τσαρλατανιά

            δομή και περιεχόμενο προγραμμάτων σπουδών 76 κ.ε.

            δομή και περιεχόμενο συμβατά με συλλογική ελευθερία 170

            δομή πανεπιστημιακών τμημάτων 633 κ.ε.

            έγκυρη και αξιόπιστη γνώση 58,598

            έδρες πολιτικής φιλοσοφίας 60 (σημ. 52)

            έδρες διεθνολόγων σε άλλα τμήματα και εκλογές καθηγητών 645

            ειδικοί ιδεολογικοπολιτικών εκλογικεύσεων 327

            εισβολή άλλων επιστημονικών κλάδων 294

            εκλεκτορικά σώματα και επίπεδο σπουδών 50

            ελευθερία ως υπόβαθρο συλλογισμών περί τα διεθνή 158

            Ελλάδα 20,21 κ.ε.,43

            έλλειμμα επιστημονικών ελέγχων 646

            ενδείξεις έσχατη κατάντια 641 κ.ε.

            ενδιαφερόμενες κοινωνικές ομάδες 19

            Ένοπλες Δυνάμεις 677 κ.ε.

            εξομοιωτικά δόγματα και ορθολογισμός 112

            εξομοιωτικές λογικές 25 κ.ε.

            εξομοιωτικές λογικές και μαγικά ραβδιά 66

            επαγγελματικός προσανατολισμός 60 (σημ. 51),578,579 κ.ε.582,583 κ.ε.

            επίπεδο σπουδών 654 κ.ε.

            επιστήμη vs προπαγάνδα και ουτοπία 337

            επιστημονικά περιοδικά 75

            επιστημονικά σφάλματα 24,373

            επιστημονικές και επιστημολογικές επιλογές φοιτητών 45

            επιστημονική αναγνώριση με… αριθμομηχανές 642

            επιστημονικοί έλεγχοι 20,511 (σημ. 36)

            επιστημονικοί έλεγχοι και κοινωνικοπολιτικό περιβάλλον 36 κ.ε.,547 κ.ε.

            επιστημονικοί και κοινωνικοπολιτικοί έλεγχοι 293

            επιστημονικοί χοίροι 43

            ερωτήματα για περιεχόμενο 579 κ.ε.

            ευρωπαϊκές σπουδές 619 κ.ε.

            ευρωπαϊκές σπουδές και αντικείμενο σπουδών 620 κ.ε.

            ζητήματα αξιοπρέπειας και δεοντολογίας 550-1

            ηγεμονικό χοιροστάσιο 43

            ηθική βάση 589

            ηθικοπρακτική διάσταση 583

            θεωρητικές τάσεις και διεθνείς σπουδές 450-1

            ιδεολογικοποίηση και προπαγάνδα 412-3,622

            ιδιαιτερότητες διεθνούς πολιτικής 646

            ιδιομορφία διεθνούς πολιτικής 428 (σημ. 51) κ.ε.

            ίδρυση πανεπιστημιακών τμημάτων 30

            ινστιτούτα προτάσεων πολιτικής 42

            ιστορική ανάλυση 614 κ.ε.

            ιστορική στοχαστική διαίρεση 295 κ.ε.

            καθηγητές 23 (σημ. 9)

            κανονικοί φοιτητές 586

            κανονιστικά προσανατολισμένη ανάλυση 45 (σημ. 31)

            κανονιστική σκέψη 412 κ.ε.

            κορμός γνώσης πίνακας 7 592

            κρίσιμα ερωτήματα για εκλογές καθηγητών 450-1

            κριτική αποτίμηση, προϋποθέσεις 32 κ.ε.

            λάθος αίτημα η ελευθερία 158

            λελογισμένως διανοείσθαι 56

            λελογισμένως και συνετώς διανοείσθαι 293

            μάστιγα χρηματοδοτήσεων 432 (σημ. 60)

            μάστιγα χρηματοδοτήσεων 642 κ.ε.

            μεταφυσικά προσδιορισμένοι σκοποί 157

            μη διεθνολογικά τμήματα 594 (σημ. 24),645

            νεότερα στελέχη 23 (σημ. 7)

            νεότεροι διεθνολόγοι 654 κ.ε.

            νεοφιλελεύθεροι και διεθνολογική τσαρλατανιά 43

            νησίδες σοβαρότητας 42

            νομικοί-διεθνολόγοι 21

            νομικοί-διεθνολόγοι vs διεθνολόγοι πολιτικών όψεων 580 κ.ε.

            νομοτεχνικές θεωρήσεις 77-8,548

            ολισθηρά πεδία 598 κ.ε.

            ολοένα βαθύτερη κατανόηση του διεθνούς συστήματος 587

            οντολογικά θεμελιωμένα ηθικά κριτήρια 157

            οντολογικά χαρακτηριστικά του διεθνούς συστήματος 25

            ορθολογιστική δομή 590

            οριοθέτηση του γνωστικού πεδίου 64 κ.ε.

            πανεπιστήμια εξωτερικού 669 κ.ε.

            πανεπιστήμια Ευρώπης 671 κ.ε.

            πανεπιστημιακά τμήματα 578-9

            πανεπιστημιακά τμήματα προδιαγραφές 427 κ.ε.

            πανεπιστημιακή μόρφωση και περιγραφή, φαινομενολογία 77

            παράγοντες που την φθείρουν και υποβαθμίζουν 20, 22 κ.ε.,56 κ.ε.

            παραγωγικές σχολές Ενόπλων δυνάμεων 688 κ.ε.

            παρακμιακά φαινόμενα 34-5,389 (σημ. 2)

            παραλογισμοί μεταψυχροπολεμικής εποχής 455-6

            περιεχόμενο 19 κ.ε.

            πιθανοί ενδιαφερόμενοι 293

            ποικιλομορφία διεθνών σχέσεων 583

            ποιότητα συνάρτηση επιστημονικών ελέγχων 327

            ποιοτικές βαθμίδες 115-6,165 κ.ε.

            πρακτική κατάρτιση μετά την αποφοίτηση 76 (σημ. 66)

            προγράμματα σπουδών 576,586

            προγράμματα σπουδών και πανεπιστημιακή μόρφωση 75 κ.ε.

            προγράμματα σπουδών και φασιστικά ιδεολογήματα 168

            προδιαγραφές και διλήμματα φοιτητών 46-7 (σημ. 33)

            προπαγάνδα 45 (σημ. 30)

            προπαγάνδα και ιδεολογικοπολιτικές εκλογικεύσεις 403

            προσόν: ολίγον κατά Κονδύλη και ολίγον κατά Γιανναρά 648

            προτάσεις πολιτικής 23

            προϋποθέσεις επιστημονικών προδιαγραφών 231

            πρωταθλητές ιδεολογικοπολιτικών εκλογικεύσεων 641

            ρευστές ποιοτικές προδιαγραφές 669

            ρευστότητα διεθνών σχέσεων 583

            ρόλος διπλωματικών αποστολών 159 (σημ. 82)

            ρόλος και σύγκριση Ελλάδας με άλλα κράτη 35

            σπουδές στο ^